Bos & heide: de mooiste gebieden in Nederland

Met 10 wandeltips

In de herfst, de winter, de lente of de zomer: een wandeling door bos en hei is altijd een goed idee. Het is gezond en tegelijk een feestje voor je ogen, oren en neus. ‘Hé, is dat nou zwijnenpoep?’

1. De Loonse en Drunense Duinen

Giersbergen, Noord-Brabant

De Brabantse Sahara, zo staat het Nationaal Park De Loonse & Drunense Duinen bekend. Een uniek gebied: woest en rijk aan zowel grillige bomen als duinen & vlaktes van stuifzand. Complete boerderijen, nee, hele gehuchten verdwenen hier in de loop der eeuwen hier onder dat zand. Maar het kleine Giersbergen hield dapper stand. En hoe dat is gelukt, ontdek je tijdens deze route. Lopend in de boslucht, over helwitte duinen en langs eenzame vliegdennen, de Brabantse Sahara schampend.  
Bekijk wandelroute Giersbergen (12 km)
Meer over N.P. De Loonse en Drunense Duinen
Bekijk wandelkaart De Loonse en Drunense Duinen

2. Nationaal Park Veluwezoom

Laag Soeren, Gelderland

Nationaal Park Veluwezoom - de zuidoosthoek van de Veluwe - is een groot natuurgebied met zowel bos & heide als zandverstuivingen & statige landgoederen. Wandelaars in de schemering horen hier  - met een beetje geluk –  zwijnen knorren, reeën blaffen (ja, zo heet dat echt) en, tijdens de bronsttijd (van eind september tot diep in oktober), het burlen van de edelherten. Tip: ontdek, via onderstaande wandeling, het Achterste Schaddeveld, de Lange Juffer, de Elsberg (90 meter hoog en goed voor een topuitzicht) en nog véél meer.  
Bekijk wandelroute Naar de Elsberg (11 km)
Meer over N.P. De Veluwezoom
Bekijk ANWB wandelkaart Veluwezoom

3. Nationaal Park De Hoge Veluwe

Hoenderloo, Gelderland

Cliché maar óh zo waar: ein elk seizoen is een wandeling in het Nationaal Park De Hoge Veluwe een cadeau. Reken op lange, ritselende bomenlanen, beboste heuvels en uitgestrekte heidevelden, met hier en daar een fonkelend ven. Plus: de kans op het spotten van herten, wilde zwijnen, vossen en ander wild. Tip 1: ook hier kun je van eind september tot diep in oktober, tijdens de bronsttijd, herten horen burlen. Tip 2: tevens in dit park te bewonderen: het Kröller-Müller Museum, een van de mooiste musea van ons land.
Bekijk wandelroute De Hoge Veluwe (9 km)
Meer over N.P. De Hoge Veluwe

4. Het Baarnse Bos

Baarn, Utrecht

Nee, het Baarnse bos is géén woest woud met dreigend stuifzand. Reeds in de 18e eeuw werd dit bos, keurig in Franse barokstijl, door statige lanen verdeeld in strakke, spiegelbare vormen. Toen echter pakweg 100 jaar later de Engelse landschapsstijl in zwang raakte, werd het landgoed omgetoverd in een wild romantische buitenplaats met dito slingerpaden. En ook het nabijgelegen Landgoed Groeneveld, met hoge bomen, bruggetjes en kronkelbeken, moest aantrekkelijk ogen. Tip 1: wie onderstaande wandeling maakt, ontdekt dat veel van de romantische paden nog steeds bestaan. Tip 2: ook Kasteel Groeneveld (met Grand Café) is een bezoek waard.
Bekijk wandelroute Baarn (9 km)
Bekijk nog meer herfstwandelingen

5. Nationaal Park Zuid-Kennemerland

Overveen, Noord-Holland

Een duingebied zo groot, dat je er urenlang kunt struinen zonder de zee zelfs te zien. Is dat erg? Nee hoor, want je ziet wél duinen, dichtbebost met kronkeldennen. Met daartussen duinmeren, letterlijk en figuurlijk schitterend. Naast valleien waarin het duinviooltje vrolijk wiegt, tussen duindoorn en hondsroos. En hoor ik daar een nachtegaal? Of is het de boompieper? Hoe dan ook, volg hier het slingerpad over het Grote Vlak, en spot daarna een grazende wisent, hooglander of Konikpaard. Tip: trek voor onderstaande wandeling van - schrik niet - 16 km minimaal 4 uur uit (maar korter wandelen kan natuurlijk ook). Begin- en eindpunt is het Duincafé aan de Zeeweg.
Bekijk wandelroute N.P. Zuid-Kennemerland (16 km)
Meer over N.P. Zuid-Kennemerland
Bekijk wandelkaart Kennemerland

6. Nationaal Park De Maasduinen

Well, Limburg

In noordoost Limburg, tussen de Maas en de grens met Duitsland, daar glooit het Nationaal Park De Maasduinen. Een groot natuurgebied waardoor ooit zowel de Maas als de Rijn stroomde, en dat nu diverse landschappen, planten en dieren herbergt. Reken op meren als spiegels, bronsgroen bos, waarin 't nachtegaaltje zingt, en open heide, goed voor fijne vergezichten. Plus: grafheuvels, kasteelruïnes en loopgraven, want er is hier wel wat gebeurd. Tip: niet ver buiten het park, in Duitsland, vind je bedevaartplaats Kevelaer. Een bezoek waard, ook voor wie niet gelooft.
Bekijk wandelroute De Maasduinen (17 km)
Meer over N.P. De Maasduinen

7. Het Wallebos

Beesterzwaag, Friesland

Oké, groot is het Wallebos bij Beesterzwaag niet. Maar bijzonder is het wel, net zoals Beesterzwaag zelf. Want dorp én bos hebben grandeur. Zo ligt de Hoofdstraat tussen kapitale landhuizen en doorkruisen statige eiken- en beukenlanen het Wallebos. Het was de Friese landadel die - lang geleden - hier het aanzien van het dorp en de omgeving bepaalde. De rijke lieden hadden hout nodig,  op woeste grond werd daarom dit bos aangelegd. Bos waarin het vandaag prettig wandelen is. Over Freulesingel, Zandlaan en Kerkepad. Kuierend langs vliegenzwam en eekhoorntjesbrood , klepperende ooievaars, de statige Harinxma State (iets om te googelen) en restaurant Prins Heerlijck. Tip: de lichtgebonden bospaddenstoelensoep.
Bekijk wandelroute Beesterzwaag (9 km)
Bekijk nog meer herfstwandelingen

8. Het Dwingelderveld

Ruinen, Drenthe

Let op! Hier volgt de geschiedenis van Nationaal Park Dwingelderveld in het kort: eeuwen terug woest gebied, daarna landbouw met overbegrazing, met als gevolg oprukkend stuifzand. Zand dat begin 20ste eeuw werd getemd, door bomen te planten. De laatste 25 jaar echter krijgt de natuur weer meer vrijhied. Het gevolg? Bos, heide, stuifzand en natte delen waar veenpluis groeit. Kortom: het is hier fijn wandelen. Fluitend over vlonderpaden, langs jeneverbes en pijpenstro. Genietend van gakkende ganzen, klapwiekend hoog in de lucht, met daaronder natuur tot aan de horizon.  
Bekijk wandelroute Dwingelderveld (9 km)
Meer over N.P. Dwingelderveld
Bekijk wandelkaart Dwingelderveld

9. De Sallandse Heuvelrug

Nijverdal, Overijssel

In Overijssel, op en rond een 150.000 jaar oude stuwwal, ligt het Nationaal Park Sallandse Heuvelrug. En ja, ook dit park is bijzonder. Waarom? Vanwege de flora, de fauna én de vergezichten. Vergezichten vanaf bergen, zoals de Holterberg (60 m) en de Grote Koningsbelt (75 m). En flora zoals de alom aanwezige heide, maar wie goed zoekt, zal ook het hondsviooltje en de (vleesetende) zonnedauw ontdekken. Qua fauna tippen we de korhoen, waarvan de haantjes pronken hun witte staartveren en knalrode kuif. In ons land alleen hier nog in het wild te zien. Naast nog veel meer, dus op naar de Heuvelrug!
Bekijk wandelroute Rollende heuvels (12 km)
Meer over N.P. Sallandse Heuvelrug
Bekijk wandelkaart Sallandse Heuvelrug
Bekijk autoroute rond dit park

10. De Kaapse Bossen

Doorn, Utrecht

“Vroeg in de ochtend laten de dieren zich goed zien. Reeën, hun weg zoekend, en soms word ik begroet door een boommarter. De Kaapse Bossen is een prachtige plek om te zijn”, aldus boswachter Michel Reukers. De Kaapse Bossen liggen bij Doorn, midden in het Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug. Glooiend bos, met zowel brede beukenlanen als slingerende bospaden. Tip 1: Uitkijktoren De Kaap is goed voor een geweldig uitzicht. Tip 2: En voor daarna: nagenieten in Châlet Helenaheuvel (Tip 3: probeer de ambachtelijke kroketten).
Bekijk wandelroute Kaapse Bossen
Meer over N.P. Utrechtse Heuvelrug

Misschien vind je dit ook interessant:

Wandelvoorbereiding
Vogels spotten in Nederland