12 stedentrips in Nederland

Een dozijn verrassende steden voor een weekend weg

Naast de usual suspects Amsterdam, Rotterdam en Den Haag heeft ons land nog meer steden die geknipt zijn voor een verrassende dag of een fijn weekend weg. Steden met de leukste winkelstraat van Nederland, het Museum van het Jaar 2021, een fonkelende schatkamer, een Modekwartier en het World Building of the Year.    

1. Zwolle (Overijssel)

Tussen Blauwvingers aan het Zwarte Water

Zwolle, Hanzestad én vestingstad aan het Zwarte Water en de Overijsselse Vecht. Waarom is een stedentrip hier een goed idee? We geven vijf redenen:

1) Om te slenteren door de oude binnenstad, tussen de 600 jaar oude Sassenpoort, het Karel V Huis en de eeuwenoude gevels. En langs de vele winkels en terrasjes.
2) Over winkels gesproken, die zijn vaak uniek. Zoals Het Konkeltje (koffie & thee), Het Zwolse Balletjeshuis (snoepgoed volgens stokoud recept) en Waanders In de Broeren (een boekhandel met leescafé in een 15e-eeuwse kerk).
3) Honger? Zwolle herbergt zowel hippe tentjes met streetfood als restaurants als De Librije (3 Michelin-sterren) of het 600 jaar oude Pestengasthuys aan het Weversgildeplein.
4) Bezoek een museum. Museum de Fundatie, tjokvol beeldende kust, is alleen van buiten al bijzonder, vanwege de reusachtige eivormige expositieruimte op het dak. Denk echter ook aan het Bonami Games & Computers Museum en de Herman Brood Experience.
5) En vogel ter plekke uit waarom Zwollenaren Blauwvingers worden genoemd.

2. Tilburg (Noord-Brabant)

‘De schôônste stad van ’t laand’
 

Tilburg mag zichzelf graag ‘de schôônste stad van ’t laand’ noemen. Om het hiermee volmondig eens te zijn, moet je eerst flink wat Schrobbelèr (Tilburgse kruidenlikeur) drinken, maar Tilburg is wél een gezellige Brabantse studentenstad, met attracties binnen en buiten de bebouwde kom. Voor buiten tippen we zowel Safaripark Beekse Bergen in het nabije Hilvarenbeek als de Efteling in Kaatsheuvel. Plus het Bels Lijntje (een fietspad – 31 km lang – over de oude spoorlijn naar de stad Turnhout in België) en het Nationaal Park Loonse en Drunense Duinen.

In de stad zelf vind je spraakmakende musea, zoals Museum De Pont (hedendaagse kunst in een voormalige wolspinnerij) en het Textiel Museum (in een oude fabriek uit de 19e eeuw). En ook de Piushaven, met terrasjes en stadsbrouwerij 013, en de Spoorzone: een groot gebied midden in de stad waar oud en nieuw versmelten, met als duidelijkste voorbeeld hiervan de monumentale LocHal, verkozen tot World Building of the Year. Ook je vind er hippe horeca, een campus en een groot park waar de Tilburgers sporten, luieren en zelfs kamperen.
Tip: boek deze 3-daagse stedentrip Tilburg (in een 4-sterrenhotel en met ANWB-ledenvoordeel).

3. Arnhem (Gelderland)

Modehoofdstad tussen nationale parken en de Rijn

Net buiten de hoofdstad van Gelderland vind je zowel twee nationale parken (De Hoge Veluwe en Veluwezoom) als het Nederlands Openluchtmuseum (voor een reis door de tijd), het Airborne Museum (over de Slag bij Arnhem) en Burgers’ Zoo. Maar eigenlijk hoef je de Rijnstad helemaal niet uit voor een geslaagd weekend. Arnhem, waar ontwerpers als Victor & Rolf en Jan Taminiau studeerden (aan ArtEZ, de hogeschool voor de kunsten), is de modehoofdstad van ons land.

In het Arnhems Modekwartier lonken de etalages van zo'n 35 bijzondere mode-, schoenen- en tassenwinkels en ateliers, met haute couture en streetwear. Minstens zo talrijk zijn de plekken waar je sfeervol én lekker kunt eten en drinken. En van de vele bezienswaardigheden noemen we de John Frostbrug (over de Rijn), Park Sonsbeek, Station Arnhem Centraal (winnaar van de Nationale Innovatieprijs 2019), het Duivelshuis (1543), de Eusebiuskerk  (met spectaculaire panoramalift en dito glazen balkons) en het Feestaardvarken, maar er zijn er veel meer.

  • Tip: bekijk deze Arnhem-tips
  • Tip: bekijk deze stadswandeling in Arnhem (5 km), vanaf het station langs onder meer middeleeuwse kelders, de Eusebiuskerk, het Duivelshuis en de beroemde 'Brug te Ver'.

4. Leiden (Zuid-Holland)

Waar Trix woont en Rembrandt leerde schilderen

Stad van Ontdekkingen, zo noemt Leiden zichzelf. En terecht: wie door het hart van de Sleutelstad – een verwijzing naar de sleutels in het stadswapen – wandelt, zal worden verrast. Door de eeuwenoude stadspoorten, de grachten, de hofjes, de meer dan honderd muurgedichten en de oudste botanische tuin van ons land. Maar wandel ook langs de 12e-eeuwse Burcht (Leidens oudste gebouw, goed voor een fraai uitzicht over de stad), het Atelier van Swanenburg (waar de jonge Rembrandt leerde schilderen) en de Sint-Pieterskerk.

En dan herbergt deze stad ook nog de oudste universiteit van ons sland, naast enkele topmusea, zoals het Rijksmuseum van Oudheden, Museum Boerhaave ('schatkamer van wetenschap en geneeskunde'), de Lakenhal (met werk van Rembrandt en Het Laatste Oordeel van Lucas van Leyden), Corpus en het Museum van het Jaar 2021: Naturalis, het Natuurhistorisch Museum waar T-rex Trix woont.

  • Tip: bekijk deze stadswandeling in Leiden of deze Leiden-tips.
  • Tip: huur een sloep of stap in een rondvaartboot: Leiden heeft 28 kilometer aan grachten en singels.
  • Tip: de duinen en het strand bij Katwijk aan Zee liggen op zo'n 30 minuten fietsen. 

5. Maastricht (Limburg)

‘Onvergelijkbaar met welke andere stad ook’

Als Zuid-Limburg een on-Nederlands mooie streek is, dan is Maastricht een on-Nederlands mooie stad. Dat vond dr. Leo van Egeraat al in 1962, toen hij in zijn gids Wegwijs in Nederland noteerde: ‘Als Parijs een Vrijthof had, zou het een klein Maastricht zijn.’ Naast: ‘De Sint Servaaskerk met de crypte en de beroemde schatkamer behoort tot het vanzelfsprekende dat men gaat zien.’ Waarna de dokter adviseert te gaan struinen door ‘héél de buurt rond de Onze Lieve Vrouwekerk’, de oudste kerk van ons land. Van de Heksenhoek naar het Huis op de Jeker, de oude Helpoort en de bastions Haat en Nyd. ‘Wandel hier zo maar wat rond en besef hoe Maastricht onvergelijkbaar is met welke andere stad ook.’

Maar er is meer. Een kleine greep: de Romeinse opgravingen in Museumkelder Derlon, het hypermoderne Bonefantenmuseum, 1676 rijksmonumenten, de boekhandel in de 800 jaar oude Dominicanenkerk, Het Bassin (oude binnenhaven & hip uitgaansgebied) en, op een half uurtje wandelen vanaf het stadshart, de Sint-Pietersberg, met zowel bezienswaardige grotten als uitzicht over de stad en de Maas. Een stad waarvan de fijne restaurants, cafés en winkels te talrijk zijn om op te noemen.

6. Leeuwarden (Friesland)

Haadstêd fan Fryslân: Ljouwert

Leeuwarden (Ljouwert) is de hoofdstad van Hriesland, het land van de Elf Steden. Stad aan de Bonkevaart, met een historisch hart gevuld met sfeervolle grachten, oude herenhuizen en honderden monumenten. Je struikelt er over de fijne kroegen, restaurants en winkels. Zo vind je in de Kleine Kerkstraat, die al meerdere keren is uitgeroepen tot ‘Leukste winkelstraat van Nederland’ allerlei Friese speciaalzaken en boetiekjes. En Priuw (Fries voor ‘Proef’), een winkel tjokvol streekproducten in de Oude Oosterstraat, is uitgeroepen tot leukste winkel van ons land.

Hotels vind je onder meer in het oude postkantoor en de Blokhuispoort, de voormalige gevangenis, naast ook weer knusse winkeltjes en een café. Ook leuk:  beklim, over 185 eeuwenoude treden, soms een beetje bukkend, De Oldenhove, Leeuwardens eigen toren van Pisa, voor een uitzicht over de stad én verre omgeving (tot aan de Waddenzee). Musea, leuk én leerzaam, zijn er ook. Behalve het Fries Museum tippen we Museum de Grutterswinkel en het Boomsma Berenburg Museum.

  • Tip: bekijk deze Leeuwarden-tips.
  • Tip: boek de 3-daagse stedentrip Leeuwarden (in het unieke Post-Plaza Hotel én met ANWB-ledenvoordeel).
  • Tip: Levendig Leeuwarden is een wandeling (13 km) langs onder meer de Oldenhove-toren, de Blokhuispoort en het geboortehuis van de exotische danseres en spion Mata Hari.

7. Middelburg (Zeeland)

1100 rijksmonumenten en architectuur van nu

In de Gouden Eeuw was Middelburg na Amsterdam de belangrijkste stad van ons land. Veel huis- en straatnamen herinneren nog aan het rijke handelsverleden. Na een bombardement in 1940 lag een groot deel van de stad in puin, maar nog tijdens de oorlog werd begonnen aan de wederopbouw.

Vandaag telt Middelburg meer dan 1100 beschermde rijksmonumenten, zoals het schitterende laatgotische stadhuis, de imposante abdij en de 14e-eeuwse abdijtoren Lange Jan. Beklim deze toren voor een fenomenaal uitzicht over de stad en omstreken. En wandel hierna door de Kuiperspoort, langs de Kloveniersdoelen en over de terrasrijke Vismarkt. Overigens, tegen het eind van de vorige eeuw begon de Zeeuwse hoofdstad aan een tweede jeugd: langs de grachten schitteren nu ook moderne architectonische juwelen, zoals dat van de futuristische 'Watervilla' aan de Koperwiekkade.

  •  Tip: bekijk deze Middelburg-tips.
  • Tip: maak de wandeling Met de blik op 2030, door oud en nieuw Middelburg (9 km).
  • Tip: de Kanaalroute (39 km) is een fietsroute (39 vanuit Middelburg waarbij je ook in Veere en Vlissingen komt.

8. Haarlem (Noord-Holland)

Leukste winkelstad van Nederland

Haarlem bruist aan het Spaarne, een stad met een rijke historie, prachtige monumenten en gezellige straatjes in de binnenstad. En met een grote diversiteit aan winkels, hofjes, terrasjes en musea, zoals het Frans Hals Museum (met een mix van kunst uit de laatste 6 eeuwen) en het Teylers Museum (het oudste museum van ons land, gebouw en interieur zijn rijksmonument).

Van de vele bijzondere plekjes noemen hier het art nouveau treinstation, de Sint Bavokerk, de stadsbrouwerij in de Jopenkerk en drogisterij Van der Pigge (sinds 1849 in de Gierstraat), maar er zijn er nog véél meer. Tot drie keer toe is Haarlem uitgeroepen tot ‘Leukste winkelstad van Nederland’. Net buiten die stad vinden natuurliefhebbers dan ook nog het strand en de duinen van Nationaal Park Zuid-Kennemerland.

9. Almere (Flevoland)

Piepjonge stad met architectonische highlights

Wat te doen in (en bij) een stad die nog maar amper veertig jaar oud is? Moderne architectuur bewonderen, uiteraartd, maar ook genieten van nieuwe natuur. Hier geen middeleeuwse grachtenpanden, maar highlights ontworpen door beroemde hedendaagse architecten, zoals Rem Koolhaas, René van Zuuk en Herman Hertzberger. Die hier beschrijven is onmogelijk, maar kijk op de site van Visit Almere maar eens naar foto’s van The Wave, La Defense of Side by Side. Huur een fiets op het station of bij het VVV en verken de stad, de haven en de stranden.

Niet ver weg ligt het natuurgebied de Oostvaardersplassen, onderdeel van Nationaal Park Nieuw Land, met zowel fiets- en wandelpaden als konikpaarden, edelherten, zeearenden en nog veel meer. En overnachten in Almere kan natuurlijk in een hotel, maar ook in een tipi, luxe glampingtent of kampeerhuisje direct aan de Noorderplassen, midden in de natuur. Tussen het centrum van Almere en de Oostvaardersplassen, in de groene wijk Oosterwold, kun je zelfs slapen tussen de wijnranken bij B&B LVBT (Life Contains Beautiful Things).

  • Tip: van 14 april t/m 9 oktober '22 vindt bij Almere de Floriade Expo 2022 plaats, de wereldtentoonstelling voor tuinbouw, waar allerlei groene oplossingen voor leefbare steden worden getoond.
  • Tip: bekijk de fietsroutes Groen Almere (35 km) en Nationaal Park Nieuw Land (44 km).

10. Groningen (Groningen)

Stad van verleden, heden en toekomst

Ook in ‘de stad van het hoge noorden’ is van alles te zien en te beleven. Van leuke dingen om te doen tot opzienbarende musea en winkels als verborgen pareltjes. Wandel door studentenstad Groningen, bewonder de bezienswaardigheden, maak een rondvaart, beklim de 97 meter hoge Martinitoren of strijk neer in een van de talrijke cafés. Aan historische gebouwen en dito hofjes geen gebrek en wie van shoppen houdt moet in de Vier Straatjes zijn: Zwanestraat, Kromme Elleboog, Oude Kijk in ’t Jatstraat en de Stoeldraaierstraat, rijk aan boetiekjes in middeleeuwse panden.

Hartje stad duikt een enorm modern gebouw op: het Forum. Naar eigen zeggen ‘een ontmoetingsplek voor iedereen die nieuwsgierig is naar de wereld van nu en de mogelijkheden van morgen’. Met onder meer expositieruimtes, 5 filmzalen, een Smartlab en het hoogste dakterras van Groningen, goed voor een groots uitzicht. Van de vele musea tippen we het spraakmakende Groninger Museum: alleen al van buiten een kleurig plaatje en van binnen tjokvol schilderkunst, design, archeologie en fotografie. En wie de stad uitrijdt, kan naar wierdendorpjes als Ezinge en Niehove, het Nationaal Park Lauwersmeer of de fonkelende Waddenzee.

  • Tip: bekijk deze Groningen-tips.
  • Tip: maak deze stadswandeling door Groningen, vanaf het monumentale station naar onder meer Korenbeurs, Prinsentuin en Martinitoren.
  • Tip: wie het 3-daags arrangement Wadlopen vanuit Groningen (met ANWB-ledenvoordeel) boekt, kan de bijzondere ervaring van het wadlopen met een dagje Groningen combineren.  

11. Coevorden (Drenthe)

Vestingstad met een veelbewogen geschiedenis

Diep in Zuidoost-Drenthe, dicht bij Duitsland, daar ligt Coevorden. ‘Koevern’ in het Drents, bijgenaamd de ‘Ganzenstad’ en van alle hier beschreven steden ongetwijfeld de kleinste. Waarom dan toch naar Coevorden? De naam duidt (net als Oxford en Ochsenfurt) op een doorwaadbare plek door een rivier voor koeien) en staat al op een oorkonde uit 1148. Door de strategische ligging tussen Groningen naar Münster groeide deze plek uit tot een welvarende vestingstad. Maar toen kwamen ook de strubbelingen, complete oorlogen, eeuwen waarin delen van de stad werden vernietigd dan wel verstevigd.

Nu nog kun je het Kasteel van Coevorden zien (herbouwd in 1522 door Karel van Gelre), naast de Hervormde Kerk (uit 1641), het Stedelijk Museum in Het Arsenaal (begin 17e eeuw) en kunstmuseum Thijnhof. Of huur een (elektrische) fiets, en trap naar Onderduikersmuseum De Duikelaar in Nieuwlande, de Oud-Saksische Koffie- & Pannenkoekboerderij 't Hoes van Hol-An in Aalden of naar het natuurgebied Bargerveen. Vochtig veenland waar het on-Nederlands stil kan zijn. Hoewel, naast stille vlinders en adders leven hier ook 300 vogelsoorten. Piepend, fluitend en tjilpend. Voor de kleintjes tippen we Plopsa Indoor Coevorden en goed bereikbaar per trein (25 km) is Wildlife Adventure Zoo in Emmen.
 

  • Tip: wie het 3- of 4-daagse fietsarrangement Drenthe (met ANWB-ledenvoordeel) boekt, kan veel van bovenstaande plekken bezoeken, naast hunebedden en de Hondsrug.

12. Utrecht (Utrecht)

Het 2000 jaar oude hart van ons land

Wie met de trein aankomt, wandelt zo door het fraai vernieuwde station het historisch centrum in. Een gezellig centrum met veel monumenten, lommerrijke grachten, eeuwenoude werven en veel terrasjes. Aan het Domplein wacht de hoogste kerktoren van Nederland (112 m). Die hoef je niet te beklimmen, maar geloof ons, die 465 treden zijn het waard: boven wacht een adembenemend uitzicht.

Wandel vervolgens via de Vismarkt naar het Stadhuiskwartier voor de unieke winkels, restaurants en cafés. Strijk dan neer op een terrasje op een van de werven of ga lunchen in een van de vele hippe horecaplekken in het Universiteitskwartier. Musea? We tippen hier het Centraal Museum (stedelijk museum in een middeleeuws klooster), DOMunder (prijswinnende attractie over 2000 jaar geschiedenis, onder het Domplein) en het Spoorwegmuseum, maar er zijn er meer. Ook leuk: de Twijnstraat (historische winkelstraat), Post Utrecht (het oude postkantoor, dat nu een multifunctionele bestemming heeft) en stokoude hofjes als het Bruntenhof en het Doelenhofje.

  • Tip: bekijk deze Utrecht-tips.
  • Tip: maak deze stadwandeling in Utrecht (4 km), langs onder meer Domkerk, Oudaen (grand-café in stadskasteel), het Pandhof (kloostertuin uit de 15e eeuw) en de Winkel van Sinkel.

België

Toch liever een stedentrip naar België? Naar Antwerpen, Brugge, Gent, Mechelen of Leuven? Kijk dan hier.

 

Speciaal voor jou geselecteerd