Wat kost elektrisch rijden?

Wat kost elektrisch rijden precies? Het antwoord op die vraag is niet zo eenvoudig te geven, omdat dit van verschillende factoren afhangt. We leggen uit hoe het zit.

Elektrische auto duurder in aanschaf

Een elektrische auto is aanzienlijk duurder in aanschaf dan een vergelijkbaar model op benzine of diesel. Ondanks de forse prijsdalingen van de afgelopen jaren bestaat dit prijsverschil nog steeds. Aanschafprijzen van een volledig elektrische auto liggen tussen nog tussen de 9.000 en 17.000 euro hoger dan een vergelijkbaar basismodel op benzine of diesel. De restwaarde van een elektrische auto is daarbij nog onzeker. Dat maakt de keuze voor een elektrische auto ingewikkeld en risicovol.

auto

elektrisch

te vergelijken met

benzine

verschil

BMW i3

35.500

BMW 1-serie

26.550

8.950

Mercedes B-klasse

40.995

Mercedes B-klasse

28.995

12.000

Nissan Leaf

30.740

Nissan Pulsar

20.240

10.500

Renault Zoe Life

25.990*

Renault Clio

14.490

11.500

Volkswagen e-Up!

25.925

Volkswagen Up!

10.580

15.345

Volkswagen e-Golf

36.190

Volkswagen Golf 1.2 H6

19.190

17.000


Tabel: nieuwprijs in euro basismodel elektrische auto’s (tot 50.000 euro) versus nieuwprijs vergelijkbaar (handgeschakeld) basismodel op benzine. (bron: websites fabrikanten, mei 2016). *Inclusief € 5.000 fiscale waarde batterij.

Elektrische auto voordeliger in gebruik

Om te komen tot een goede financiële afweging, moet je naast de aanschafprijs van een elektrische auto ook kijken naar de gebruiksduur en gebruikskosten. Een elektrische auto heeft namelijk ook een financieel voordeel ten opzichte van een auto op benzine of diesel. Zo vraagt de efficiëntere aandrijflijn aanzienlijk minder energie voor dezelfde prestatie. Daarbij kent de elektrische auto lagere energiekosten. Een elektrische auto vergt bovendien ook minder onderhoud: minder bewegende delen en dus minder slijtage. Ook profiteren eigenaren van elektrische auto’s van (tijdelijke) fiscale voordelen: lagere MRB (motorrijtuigenbelasting) en lagere BPM (belasting van personenauto’s en motorrijwielen).

Aanschafprijzen

De prijsdaling van de afgelopen jaren zet de komende jaren geleidelijk door. Belangrijkste reden is massaproductie in combinatie met dalende batterijprijzen. In vergelijking met auto’s op benzine of diesel wordt de elektrische auto nu nog niet zó massaal geproduceerd dat er een significante prijsdaling ontstaat. Batterijen kosten de laatste jaren steeds minder en ook die daling zet zich naar verwachting door. Vanaf medio 2017 liggen de gemiddelde prijzen van een volledig elektrische auto rond de €30.000 en €35.000,-

Energiekosten

Prijzen van benzine, diesel en elektriciteit laten zich lastig voorspellen. Zo zijn benzine en diesel in 2015 sterk in prijs gedaald. De elektriciteitsprijs thuis is daarentegen nagenoeg gelijk gebleven, maar de gebruikskosten van openbare laadpunten en snelladers zijn afgelopen jaar fors gestegen. Ook neemt het zelf opwekken van energie (met eigen zonnepanelen of via een coöperatie) een vlucht. Dit kan financieel interessant zijn. Door de toegenomen laadkosten bij openbare laadpunten, benadert de prijs van rijden op elektriciteit die van rijden op fossiele brandstof.

Over het algemeen geldt: Heb je de mogelijkheid om thuis of op het werk de auto op te laden dan kost rijden op stroom grofweg de helft van rijden op benzine / diesel. Ben je volledig afhankelijk van openbare (of snel) laadinfrastructuur dan is er nauwelijks financieel voordeel

Onderhoud

Een elektrische auto vergt minder onderhoud: minder bewegende delen en dus minder slijtage. Voor een volledig elektrische auto is de inschatting dat de kosten van onderhoud grofweg 40% van de kosten vergt t.o.v. een vergelijkbaar model op benzine / diesel. In geval van een Plug In elektrische auto laten de huidige statistieken zien dat het ongeveer 70% van de kosten is van een vergelijkbaar model op benzine / diesel

Fiscale voordelen

Belastingvoordelen voor particulier volledig elektrisch rijden (MRB en BPM) blijven volgens Autobrief II de komende jaren bestaan. Volledig elektrische auto's zijn (in elk geval) tot 2020 vrijgesteld van BPM en MRB. Voor plug-in hybrides worden de voordelen richting 2020 kleiner. Tot 2020 geldt een halftarief MRB voor deze auto’s.

Occasions

Vanaf 2017 komen de eerste grote aantallen elektrische auto’s uit de lease. Voor een groot deel heeft de afschrijving reeds plaatsgevonden. Daardoor verschillende de 2e handsprijzen niet zoveel van een vergelijkbaar model op benzine en diesel. De voordelen (belastingkorting, goedkopere “brandstof” en lagere onderhoudskosten) kunnen in de jaren van gebruik leiden tot voordeel.

De nieuwprijs van volledig elektrische auto’s is aanzienlijk hoger dan van een vergelijkbaar model op benzine of diesel. In het geval van de Renault ZOE en de Nissan Leaf is dat 7.500 à 8.500 euro. Dit leidt tot een negatieve TCO (Total Cost of Ownership, ofwel een analyse van de directe en indirecte kosten van de auto). Daarbij is er sprake van een beduidend langere terugverdientijd dan de gemiddelde gebruikstijd van 4 jaar. De grotere actieradius, betere garantie en nieuwe (goedkopere) modellen hebben de FEV de afgelopen jaren aantrekkelijker gemaakt. Toch blijft de TCO na 4 jaar tussen de 3.000 en 4.000 euro negatief. De lange fabrieksgaranties verlagen het risico, maar tegelijk nemen de risico’s van de nieuwe en snel veranderende techniek toe.

Citroën C1

Citroën C-Zero*

Renault Clio

Renault ZOE

Nissan Pulsar

Nissan Leaf

basisprijs (€)

12.210

28.990

18.490

20.990**

26.890

35.225

kosten per km (ct)

37,5

60,5

46,6

53,9

62,1

69,1

kosten per maand (€)

375

605

466

539

621

691

kosten per jaar (€)

4.503

7.264

5.596

6.472

7.450

8.291

totaal 4 jaar (€)

18.010

29.058

22.384

25.890

29.798

33.165

meerkosten (€)

11.048

3.506

3.367

Geschatte TCO nieuwe volledig elektrische auto, 12.000 kilometer per jaar (bron: autokostencalculatie expertgroep). * Een van de eerste (en daardoor relatief dure) elektrische auto’s, sinds eind 2014 niet meer in Nederland te koop. Hierdoor heeft deze auto een zeer negatieve TCO en blijft hij verder buiten beschouwing.
** Exclusief 5.000 fiscale waarde batterij, apart verwerkt in TCO (zie bijlage 7) en kilometerprijs.

De nieuwprijs van een PHEV ligt aanzienlijk hoger dan van een conventioneel basismodel: 5.000 tot 10.000 euro in het C- en D-segment. Door de BPM-verhoging vanaf 2017 en de stapsgewijze MRB-verhogingen uit Autobrief II stijgen de totale gebruikskosten de komende jaren. De TCO is tot ruim na 4 jaar gebruik negatief. De hoogte van dat tekort hangt ook af van het aandeel elektrisch gereden kilometers. Bij gemiddeld gebruik liggen de totale gebruikkosten over de 4 jaar 2.000 tot 8.000 euro hoger dan een vergelijkbaar basismodel op benzine of diesel. Door de fabrieksgarantie op de batterijen zijn de risico’s voor de eigenaar beperkt. Het ongemak van een beperkte actieradius speelt niet bij deze auto’s.

Opel Astra

Opel Ampera

Toyota Prius

Toyota Prius PHEV

Mitsubishi Outlander

Mitsubishi Outlander PHEV

basisprijs (€)

25.395

34.900

29.550

34.450

32.490

41.990

kosten per km (ct)

48,7

63,4

58,3

61,8

62,5

69,8

kosten per maand (€)

609

793

728

772

782

873

kosten per jaar (€)

7.306

9.511

8.740

9.264

9.380

10.472

totaal 4 jaar (€)

29.222

38.044

34.961

37.057

37.520

41.889

meerkosten (€)

8.822

2.096

4.369


Geschatte TCO nieuwe plug-in hybride, 15.000 kilometer per jaar (bron: autokostencalculatie expertgroep).

Bij deze groep laat de TCO een licht gunstig resultaat zien in vergelijking met een auto op benzine of diesel. De aanschafprijs ligt (nog) aanzienlijk hoger dan een vergelijkbaar basismodel met conventionele aandrijving, maar die is in sommige gevallen te overbruggen door lagere terugkerende kosten. De TCO kan – bij voldoende kilometers – gunstig uitpakken. Wel leven in dit segment grote risico’s rond zowel gebruiksnadelen als levensduur en prestatie van de batterijen. De beperkte actieradius van deze (verouderde) elektrische auto’s is kleiner dan van nieuwe modellen. Ook neemt tijdens de levensduur de actieradius iets af, waardoor de bruikbaarheid beperkter wordt. Dat heeft effect op de restwaarde. De onzekerheid van de beschikbaarheid van laadpalen en de tijd die het kost om te laden spelen ook een rol in de gebruiksnadelen. Daarnaast moeten volledig elektrische auto’s vaker aan de duurdere snellader.

Citroën C1

Citroën C-Zero

Renault Clio

Renault ZOE

VW Golf 1.2 TSI

Nissan Leaf

basisprijs (€)

11.350

29.990

18.290

20.990

22.636

32.590

aanschafwaarde (€)

6.200

10.500

11.000

9.000

12.400

15.400

kosten per km (cent)

35,7

39,1

44,7

43,2

47,9

50,1

kosten per maand (€)

357

391

447

432

479

501

kosten per jaar (€)

4.288

4.696

5.368

5.188

5.742

6.011

totaal 4 jaar (€)

17.152

18.786

21.472

20.754

22.968

24.045

meerkosten (€)

1.634

-718

1.077

 

Geschatte TCO gebruikte volledig elektrische auto, 12.000 kilometer per jaar (bron: autokostencalculatie expertgroep).

De aanschafprijs (na 4 of 5 jaar in de lease) van een gebruikte plug-in hybride ligt een fractie hoger dan de conventionele evenknie. Dit segment heeft de gunstigste TCO: het voordeel van lagere gebruikskosten maakt de TCO in het beste geval (licht) positief. De technische risico’s (onzekerheden) zijn relatief beperkt omdat het voertuig ook een conventionele aandrijving heeft. Wel vinden de eigenaren de complexe techniek een risico (onzekerheid over onderhoudskosten door dubbele techniek), net als de levensduur van de batterij en de onzekere restwaarde. Hoe langer een consument in een gebruikte PHEV rijdt, hoe minder onzekerheid over de restwaarde maar des te hoger het technisch risico.

Opel Astra

Opel Ampera

Toyota Prius

Toyota Prius PHEV

Mitsubishi Outlander

Mitsubishi Outlander PHEV

basisprijs (€)

25.595

39.900

30.850

34.450

38.690

41.990

aanschafwaarde (€)

12.300

12.700

13.400

15.200

16.000

17.000

kosten per km (cent)

45,6

44,7

47,2

47,7

53

50

kosten per maand (€)

570

559

590

596

662

625

kosten per jaar (€)

6.836

6.706

7.083

7.155

7.949

7.502

totaal 4 jaar (€)

27.345

26.824

28.333

28.620

31.796

30.009

meerkosten (€)

-521

287

-1.787

 

Geschatte TCO gebruikte plug-in hybride, 15.000 kilometer per jaar (bron: autokostencalculatie expertgroep).