6 verrassende kerststeden in Europa

Het is koud in Krakau. Ademwolkjes kleuren de lucht tussen ons in. Het blijkt het enige vooroordeel dat overeind blijft, want verder is deze Poolse stad allesbehalve grijs en grauw. De pastelkleurige gevels gloeien zacht in het winterlicht, paardenkoetsen knarsen over de keien en tussen kraampjes vol dampende pierogi en oscypek verdwijnt de kou als sneeuw voor de zon.

Die kraampjes staan van 27 november t/m 1 januari op en rond Rynek Główny, een van de grootste middeleeuwse pleinen van Europa. Blikvangers zijn de Lakenhal en de imposante Mariakerk. Om de hoek ligt Mały Rynek, het ‘knusse zusje’ van de Grote Markt: kleiner, rustiger en minstens zo leuk.

Zoek je iets alternatievers? Steek dan de rivier over naar de wijk Podgórze. Daar vindt eind november de Markt voor Ongewone Dingen plaats, met keramiek, sieraden en handgemaakte kerstdecoratie van creatieve makers.

Onze laatste stop: de jaarlijkse kerststallententoonstelling in het Krzysztofory-paleis. We verwachten kneuterig papier-maché, maar krijgen schitterende bouwwerken vol detail en geglinster die de architectuur van de stad weerspiegelen.

Een dagje Brussel is altijd een goed idee. De voorname straten, pleinen en parken geven de stad iets chics dat je in Nederland zelden ziet. De jaarlijkse kerstmarkt is de kers op die toch al heerlijke taart. We struinen door de stad, op zoek naar het échte kerstgevoel.

Kerstmarkt ‘Winterpret’ is er van 27 november t/m 3 januari, verdeeld over flink wat pleinen in de stad. De Grote Markt, Beurs en Muntplein stellen ons niet meteen gerust: is dit het? Die paar kramen met alleen maar eten en drinken? Maar naarmate we dieper het sfeervol versierde centrum induiken, neemt de kerstmarktdichtheid toe.

De drukste en meest complete kerstmarkt vinden we op de Vismarkt en het Sint-Katelijneplein. Eten uit elk werelddeel, kramen vol kerstdecoratie, bars en friterieën. Als de avond valt wordt het er gezellig druk. Groepen mensen klitten samen met een drankje, stelletjes schuifelen gearmd langs de kramen. Niemand heeft haast, de sfeer is gemoedelijk. Ja, dít is het echte kerstgevoel.

Parijs doet kerst anders. Geen overdosis rendieren of foute kerstmutsen, maar stijlvol, chique en een tikje drama. Vanaf half november is de stad op haar mooist: kortere dagen, glinsterende boulevards en etalages die meer weghebben van kunstinstallaties dan van reclame. Grote warenhuizen als Le Bon Marché en Louis Vuitton maken van hun kerstetalages ware spektakels. Zelfs als je niets koopt, loop je hier met open mond rond.

Voor een typisch Emily in Paris-moment gaan we naar Place de l’Hôtel de Ville, midden in de stad. Een compacte kerstmarkt met een draaimolen, glühwein en charmante kraampjes. Klein, sfeervol en precies fotogeniek genoeg. 

Op loopafstand, naast de Notre-Dame, ligt de Marché de Noël Notre-Dame. Denk aan eten, ambachtelijke producten en als bonus uitzicht op de Grande Dame zelf. Kerstshoppen met cultuur, noemen we dat.

Liever groots uitpakken? Ga dan naar Jardin des Tuileries bij het Louvre, waar kerstmarkt en kermis samenkomen. Het is druk. Het is over the top. Maar juist daarom verdient het een plekje op je kerstmarktlijst.

On y va! Slechts een paar uur treinen vanuit Nederland en we stappen uit in het Franse Lille. Place Rihour verandert van 18 november t/m 30 december in Village de Noël de Lille. De kerstmarkt zelf is overzichtelijk en compact. Genoeg tijd dus om ook de rest van de stad te verkennen.  

Maar eerst proeven. Lille geeft de kerstmarkt namelijk een gastronomische twist: geen standaard kerstmarktkost, maar fondue, oesters, champagne, crêpes en macarons. Wij zijn fan. Verder warm je op bij de houten chalets, draai je een rondje mee in het reuzenrad op Grand Place en scoor je ambachtelijke producten bij lokale ondernemers. 

Ook buiten de kerstmarkt valt genoeg te ontdekken. In Vieux-Lille wandelen we langs boetieks, restaurants, cafés en patisserieën in kerstsfeer. La Wilderie is de perfecte tussenstop: een plantenparadijs waar je koffie drinkt en meteen een kerstboom koopt. Win-win.  

We staan met rode neuzen in ’t Dreupelkot, een barretje in het hart van Gent. De grijze barman schenkt wel honderd jeneversmaken. Met een borreltje in de hand blikken we terug op een winters weekend dat begon in de smalle straatjes van de wijk Patershol.

We passeren de Sint-Michielsbrug en beklimmen de 254 treden van het Belfort. Draaierig van de wenteltrap turen we door de galmgaten. Dat uitzicht! Voor ons verrijst de Sint-Baafskathedraal. In de verte verdwijnt de horizon in de wintermist. En in de diepte knipogen de lichtjes van de kerstmarkt. Daar zijn we wel even zoet: rondjes draaien in het reuzenrad, schaatsen op de ijsbaan, oesters proeven bij de champagnebar. Kerstsfeer op z’n Vlaams.

Ook De Kouter doet mee. In december verandert het plein in een pop-up-dennenbos, waar Gentenaren een kerstboom halen en een glaasje appelpunch drinken. Wij beginnen onze tweede dag bij de koffiebrander. We willen namelijk nuchter verschijnen bij het Lam Gods, het beroemde drieluik in de Sint-Baafskathedraal.

Aan het einde van de middag slaan we een deken om onze benen in de smalle open rondvaartboot. Langs de krullerige gevels aan de Gras- en Korenlei, onder gietijzeren bruggetjes door, knipperend tegen de winterse namiddagzon. Amai, wat een winterfeest.

In december laat Berlijn een heel andere kant van zichzelf zien. De stoere hoofdstad verruilt vanaf 23 november haar rauwe randjes voor duizenden lichtjes, eeuwenoude kersttradities en de geur van kaneel en dennen. Met tientallen kerstmarkten verspreid over de stad hoef je nooit ver te zoeken naar kerstsfeer.

We beginnen op de Gendarmenmarkt, niet voor niets de mooiste kerstmarkt van Berlijn. Tussen statige gebouwen struinen we langs sfeervol verlichte kraampjes en scoren we de eerste cadeaus bij lokale makers. Op de Medieval Christmas Market wanen we ons even in de middeleeuwen. Vuurshows verlichten de avond, muzikanten spelen oude melodieën en tussen de houten kraampjes voelt het alsof de tijd heeft stilgestaan.

Op de kerstmarkt bij het Rathaus krijg je de klassieke kerstsfeer in het kwadraat. Schaatsen op de ijsbaan, een rondje reuzenrad met spectaculair uitzicht en daarna opwarmen met een kop glühwein. Maar de echte winnaar onder de kerstmarkten? De markt bij Schloss Charlottenburg, dat dankzij lichtprojecties verandert in een barok sprookjesdecor.