Van kerkpaden en een kapel

Nederland, Noord-Brabant, Chaam

Een beetje wielerliefhebber kent dit Noord-Brabantse dorp natuurlijk van de beroemde wielerkoers de Acht van Chaam. Wandelaars zullen het beamen: Chaam en omgeving moet je niet op topsnelheid doorkruisen. Om van de bossen, beekjes, vennen en omzoomde weilanden te kunnen genieten, moet je de wandelschoenen aantrekken. De naam Chaam vindt zijn oorsprong in het Keltische woord cambo, dat ‘bocht in de rivier’ betekent. Onze verre voorouders hadden het wel naar hun zin in die rivierbocht en bouwden er een nederzetting. Nu is het uw beurt om hier te genieten van dit afwisselende landschap.

1. Meteen na de kerk gaat u rechtsaf de Gilzeweg op. Eerste straat linksaf, Withagen. Weg volgen en bij Elsakkerpad haakse bocht rechtsaf, (doodlopend) asfaltweggetje.

2. Bij bord Einde Chaam, rechts aanhouden. Zand/grindweg wordt verderop smal pad (Elsakkerpad 1 ). Einde pad linksaf, asfaltweg. Meteen rechtsaf, Moleneind. Langs autobedrijf, halfverharde weg volgen.

3. Bij molen De Goede Verwachting linksaf. Einde weg rechtsaf, asfaltweg, Snijderseweg. Einde Snijderseweg linksaf en meteen rechtsaf, asfaltweg, Zandstraat. Na ca. 100 m, op splitsing links aanhouden, asfaltweg.

4. Na ca. 400 m, op kruising in bos (links afsluitboom Valkenburg / = wandelknooppunt 66) rechtdoor. Zandweg volgen met naastgelegen wandel-/fietspaadje door het Ulvenhoutse Bos. U loopt het bos uit bij wandelknooppunt 70 en blijft rechtdoor lopen, asfaltweg.

5. Einde Valkenburgseweg linksaf, klinkerweg, Geersbroekseweg. Aan overzijde voorrangsweg rechtsaf, betonfietspad (Chaamseweg). Meteen na huisnr. 26 linksaf, Hondsdonkseweg.

6. Klinkerweg wordt zand-/grindpad. Weg met scherpe bocht naar rechts volgen. Op viersprong vóór huisnr. 8 brede bosweg links aanhouden. Na enkele weilanden (rechts) op kruising met brede zandweg/asfaltfietspad linksaf.

7. Einde bos (rechts) rechtdoor, langs weiland (aan rechterzijde). Zandweg/asfaltfietspad ca. 2 km volgen. Einde Heistraat bij P-21318 linksaf richting Chaam.

8. Op asfaltweg linksaf, Ginderdoorstraat. Bij huisnr. 4 rechtsaf, smal wandel-/fietspad (Kleipad). Bij P-21336 rechtdoor richting Chaam, Kleistraat. Na ca. 400 m, bij P-22919 linksaf richting Chaam. Wordt na boerderij halfverharde weg (Kapelweg).

9. Steeds rechtdoor en doodlopend asfaltweggetje volgen. U komt langs de Kapel Onze Lieve Vrouw Ter Sneeuw. Op viersprong bij huisnr. 2 rechtdoor, wandel-/fietspaadje.

10. Einde pad (Kapelweg) rechtsaf, Kapelstraat. Bij P-23045 linksaf richting Chaam, Kapelstraat. Einde rechtsaf, Dorpsstraat, terug naar de kerk van Chaam.

Het Elsakkerpad is een van de weinig overgebleven kerkpaden. Het woord zegt het al: een kerkpad (of kerkenpad) is een pad dat naar de kerk leidt. De paadjes liepen door weilanden om de afstand te verkorten. Paarden of karren konden er niet komen. Op zondag liepen de dorpelingen over het kerkpad naar de kerk, doordeweeks gebruikten kinderen het om naar school te gaan. Het Elsakkerpad is een oude verbinding tussen Chaam en Snijders. Veel kerkpaden zijn in onbruik geraakt. Nu dringt het besef door dat deze paden van cultuurhistorisch belang zijn. Het herstel van de paden is soms lastig; als ze over het erf van een boerderij lopen, moet de boer recht van overpad verlenen.

Het Ulvenhoutse Bos is een oud bos dat bestaat uit het Sint-Annabos, Voorbos, Nieuwbos, Prinsenbos en het Chaambos. Al in de 15e eeuw was het eigendom van de heren van Breda en werd het gebruikt voor de houtkap en de jacht. Ook nu nog ziet u er reeën, hazen en soms een vos. Tussen de oude eiken en beuken kronkelen oude slootjes waarlangs de rododendron groeit.

De Onze Lieve Vrouw Ter Sneeuwkapel is door de Chaamse bevolking opgericht uit dankbaarheid aan Gods Voorzienigheid voor de behouden terugkomst van alle Chaamse soldaten uit de Tweede Wereldoorlog. In de kapel staat een stenen beeld van Onze Lieve Vrouwe Ter Sneeuw. Oorspronkelijk was het een houten Mariabeeldje, in de winter van 1645 gevonden in de buurt van Chaam. Volgens de legende zag een marskramer het beeldje in de sneeuw liggen. Hij nam het mee. Onderweg werd hij overvallen en beschoten. Het beeldje beschermde hem en hij raakte niet gewond. De marskramer zette het beeldje in een eik, zodat iedereen het voortaan kon zien.