De achtertuin van Breda

Nederland, Noord-Brabant, Breda

Men neme een vijfhonderd jaar oud bos, doet daar een fotogeniek kasteel bij, vermengt dat met een slingerend riviertje en giet daaroverheen een  sausje van roze waterlelies, paarse heide en Hollandse luchten. Het  resultaat? Een wandelroute door het Markdal en het Mastbos, ten zuiden  van Breda. Tijdens deze route loopt u door de Baronie van Breda, waar de  heren van Breda het in het verleden voor het zeggen hadden. En waar de  prinsen van Oranje hun sporen hebben nagelaten.

 

Loop vanaf de Bouvignedreef richting Kasteel Bouvigne en sla linksaf op het fietspad, Bouvignelaan. Aan het einde van de laan rechtsaf, over de graswal langs de Duivelsbruglaan. Ga rechtsaf het voetpad langs de Mark op (dus niet over het fietspad) bij wandelknooppunt 13. Volg het wandelpad langs de rivier de Mark naar knooppunt 60. Dan door naar knooppunt 18, (door hek en naar links, vervolgens kruising met fietspad oversteken). Bij knooppunt 18 (bij brug met witte leuning) ra en meteen weer la naar knooppunt 07. Blijf het voetpad langs de Mark volgen.

Tip: bij de knooppunten 13, 60 en 18 kunt u bij hoogwater (komt meerdere malen voor per jaar) kiezen voor het parallel lopende, iets minder aantrekkelijk fietspad, als alternatief voor het voetpad pal langs de Mark.

Ga bij 07 rechtsaf naar knooppunt 06. Bij Restaurant De Kogelvanger de weg oversteken en linksaf via het wandelpad langs de weg. Na 100 m rechtsaf het bos in, pad langs brede sloot, de route vervolgen naar 06.

Let op: afgezien van de knooppunten (dit zijn paaltjes) wordt de markering onderweg aangegeven met vierkante groene stickers met een gele pijl en in het bos met groengele verfstreken op de bomen. Bij een wijziging van richting in het bos is de bovenste streep van de markering langer naar rechts of naar links.

Ga bij knooppunt 6 over de Mastenlaan naar knooppunt 8, dan door naar knooppunt 10, een lange route met meerdere afslagen naar rechts of links. Ga ca. 100 meter voor het vlonderpad over de heide ra (let op de tekens op de bomen), direct daarna op de Y-splitsing het linkerpad volgen. Houdt het ven aan uw linkerhand tot knooppunt 10. Daarna rechtdoor, naar knooppunt 50. Bij het oranje bordje 'Baronie van Breda' (je ziet de achterkant) ra tot  knooppunt 50. Knooppunt 50 ligt aan de rand van de parkeerplaats, bij de ingang aan de Marellenweg. Ga daar rechtsaf langs de weg naar knooppunt 62, bij Huis Den Deijl. Hier rechtsaf het bos weer in naar knooppunt 41.

Volg nu de groengele markeringen naar de knooppunten 41. Daarna op weg naar knooppunt 5. Bij paddenstoel nr 21564 de Langedreef oversteken en bij de Y-splitsing aan de overkant het linkerpad kiezen. Bij knooppunt 5 la over de Stouwdreef naar knooppunt 4. ra slingerend door het bos naar knooppunt 17 tot aan de asfaltweg en hier rechtsaf. U bent dan weer terug op de Bouvigniedreef. Aan het einde van deze laan ziet u Kasteel Bouvigne liggen, het startpunt van deze wandeling.

 

Een kasteel moet je in stijl benaderen. En dat doet u wanneer u deze wandeling begint op de Bouvignedreef. Achter u ligt het bos, vóór u de lange laan naar Kasteel Bouvigne dat omringd wordt door water. De eerste vermelding van het kasteel dateert uit een officiële akte van 1554. Het werd toen omschreven als een statig  stenen huis, omgeven met grachten. Al snel veranderde dit huis in een koninklijk kasteel. In 1614 kwam het landgoed  namelijk in handen van de prinsen van Oranje. De prinsen lieten hun rent- meesters in het kasteel wonen. Die onderhielden het slecht, zodat het zelfs bedreigd werd met sloop. In 1775 besloot prins Willem V het kasteel te verkopen. ‘De Boeverijen’ heette het landgoed toen nog. Het had overigens  niets met boeven te maken; het was afkomstig van het woord ‘boveria’, dat lage weide betekent. Begin 19e eeuw werd Boeverijen volgens de mode  van die tijd verfranst; voortaan heette het Bouvigne. Tegenwoordig is Kasteel Bouvigne een populaire trouwlocatie voor inwoners uit Breda.


Kasteel Bouvigne staat er prachtig bij, zo midden in het water. Maar ook de drie verschillende tuinen zijn het vermelden waard. Ze zijn eigendom van het Waterschap Brabantse Delta en zijn tijdens kantoortijden gratis toegankelijk. U hoeft zich hiervoor alleen aan te melden bij de receptie in het kantoorgebouw van het waterschap. De tuinen zijn begin 20e eeuw aangelegd. In 2010 is daar nog een walnotenboomgaard bijgekomen. Vanuit het kantoor komt u eerst langs de strakke Franse tuin met buxushagen en rozen. Daarna wandelt u door de ruime Engelse landschapstuin. Achter de kapel begint het slingerpad van de smalle Duitse tuin. De beelden in de tuinen zijn prachtig. Neem er de tijd voor!

De route draait met een boog om het kasteel heen en gaat vervolgens het Markdal in. U volgt het pad langs het riviertje dat hier kronkelend door het  open weidegebied stroomt. Dat kronkelen doet de Mark overigens pas weer sinds 2004. Daarvoor meanderde de rivier alleen in België. In 2004 werd  het Markdal een natuurontwikkelingsgebied. De oorspronkelijke bochten en steile oevers zijn toen hersteld en de weilanden werden veranderd in  schraalgraslanden. Het is een mooi stukje Breda, waar alleen maar fietspaden en voetpaden doorheen lopen. Sinds enkele jaren zijn er weer ooievaars terug in het Markdal. Er huist een broedpaar op het dak van de gebouwen van Staatsbosbeheer.

U passeert Restaurant De Kogelvanger, in Breda een beruchte plek omdat je hier moet wachten tot je ‘op mag’ voor je rijexamen. Na De Kogelvanger  loopt u naar de bosrand. Hier staat een oorlogsmonument op de plek waar in de Tweede Wereldoorlog elf verzetsstrijders zijn gefusilleerd.  

Het eerste deel van het Mastbos is vrij open en drassig. Rechts van het pad ligt water, waaruit regelmatig een flink gekwaak klinkt. Wie er eind van de  zomer komt, heeft geluk. Dan sieren de witte en roze bloemen van de vele waterlelies het donkerzwarte water. Vervolgens gaat de route dieper het  bos in, zodat u kunt ervaren hoe oud het Mastbos al is. Graaf Hendrik III van Nassau liet het al in de 16e eeuw aanleggen om er te jagen en uit te  rusten. Het is het oudste naaldbos van Nederland. In 2015 werd het 500-jarig bestaan gevierd. Hiervoor werden kriskras door het bos vijftig  zoekplaatjes aangebracht. Het hout uit het Mastbos werd vroeger gebruikt voor de bouw van het Kasteel van Breda en voor de schepen van de  Spaanse vloot. Dit laatste heeft echter niets te maken met de naam van het bos.  Mast’ was vroeger simpelweg het Brabantse woord voor den.  

Op het zuidelijkste puntje van de route wandelt u door de Galderse Heide. Vroeger was dit een groot heidegebied. Nu liggen er ook graslanden en  groeien er bomen. Na Restaurant Huis Den Deijl gaat de route het Mastbos weer in. Daar voert een wandeling over het Eeuwig Laantje u dwars door de  bossen. Voorbij een ven slingert de wandelroute terug naar het beginpunt, de Bouvignedreef.