6 abdijen en kloosters in Nederland (en nét over de grens)

De geur van hop, gist en mout die rond Abdij Koningshoeven hangt, herkennen bierliefhebbers direct. Hier in het Noord-Brabantse Berkel-Enschot brouwen trappisten sinds 1884 hun La Trappe – het enige trappistenbier van Nederland. Dat gebeurt nog steeds onder toezicht van een monnik. Tijdens een rondleiding kijk je mee bij het brouwen, met natuurlijk een glas als afsluiter.

En er is meer te proeven.

In het Proeflokaal en in de kloosterwinkel lonken biologische kazen, brood, chocolade, honing en jam, gemaakt door monniken met ingrediënten van eigen landgoed en uit de omgeving. Want de trappisten wonen en werken hier nog altijd.

Smaakt dit bezoek naar meer? In het gastenhuis, afgescheiden van de leef- en werkruimten, is iedereen welkom om een paar dagen te komen onthaasten.   

Aan de oevers van de Maas, net onder Venlo, ligt een compleet kloosterdorp. Met kerken, tuinen, werkplaatsen, musea en meer. In drie van de vier kloosters wonen en werken nog altijd paters, broeders en zusters.

Vanuit Steyl trokken missionarissen de hele wereld over om het geloof te verkondigen. Ze brachten niet alleen verhalen mee terug, maar ook plantenzaden en bijzondere voorwerpen.

Dwaal door de botanische tuin Jochumhof, tussen exotische planten uit verre werelddelen. In het Missiemuseum staat – tussen de metershoge vitrines vol voorwerpen uit alle windstreken – een complete dierentuin: 1500 opgezette dieren, zoals giraffen, leeuwen en zebra’s. Trek gekregen van deze wereld aan verhalen? Tijd voor een stuk vlaai in Grandcafé Jochumhof of een (natte) lunch in Kloosterbrouwerij Steyl. 

Even in de vertraagstand: Klooster Nieuw Sion in het Overijsselse Diepenveen is een plek om te blijven hangen. Drink huisgebrande koffie met zelfgebakken taart in de koffieschenkerij, struin door de gastentuin en schuif aan voor een vegetarische maaltijd met groenten uit eigen moestuin.

Naast een gevulde maag doe je hier ook inspiratie op. Monniken werken en leven hier niet meer, maar deze plek leeft volop: met meerdaagse (stilte)retraites, festivals, collegedagen, workshops en wandelingen rond het klooster. Of haak aan bij de maandelijkse rondleiding langs plekken die normaal gesloten zijn, zoals de monumentale groene tunnel van bomen en struiken.

Langer blijven kan ook. In het gastenhuis of poortgebouw, of – in het voorjaar en de zomer – op de camping in de notenboomgaard.  

Achter de duinen van Egmond-Binnen ligt een middeleeuws abdijterrein waar het groen even indrukwekkend is als de gebouwen. In het voedselbos, de kruidentuin, het park en de vlindertuin van broeder Frans groeit, bloeit en fladdert van alles. Loop mee met de maandelijkse ecologische rondleiding. Of duik in het Abdijmuseum de geschiedenis van de abdij in.

Spieken in de abdijkerk, kloostertuinen en kaarsenmakerij kan elke zaterdag tijdens de rondleiding. Psst: de kunstig beschilderde kaarsen koop je in de abdijwinkel. Net als jam, mosterd en kruidenolie uit de abdijkeuken. Voor een hapje en drankje strijk je neer in het restaurant, tussen de wisselende exposities.

Liever bezinnen dan bezoeken? Kies dan voor een stiltewandeling of retraite. Of blijf logeren in het gastenverblijf en schuif aan bij de gebeden en maaltijden van de monniken.  

Midden in een uitgestrekt natuurgebied met velden, bossen en heide, óp de grens van het Nederlandse Leende en het Belgische Hamont-Achel, ligt de Achelse Kluis. De paters mogen dan vertrokken zijn, hun echo is nog duidelijk aanwezig.

In de Zweinstein-achtige gebouwen, waaronder kerk van architect Pierre Cuypers, hoor je als je goed luistert hun voetstappen nog nagalmen. Maar ook in de brouwerij, waar het recept, de ingrediënten, het brouwproces en de brouwmeester hetzelfde zijn gebleven. In de brasserie eet je aan de originele abdijtafels van de paters.

Tijdens een rondleiding neemt een gids je mee langs alle verhalen en verborgen plekjes. Je smaakpapillen brengen je weer in het hier en nu: na afloop wacht je namelijk een proeverij van Achel Abdijbieren.

Stilzitten hoeft niet om hier tot rust te komen. Eten, mediteren, wandelen, zingen, schrijven: de agenda van het Dominicanenklooster in het Gelderse Huissen staat bol van de creatieve programma’s. Van een workshop fresco schilderen tot een inspiratiedag filosofisch leiderschap.

Hoewel de broeders zijn vertrokken, leeft het kloosterritme hier voort. Dagelijkse vieringen en drie maaltijden in de refter, de eetzaal van het klooster, geven je dag houvast.

Meer tijd nodig voor rust en bezinning? Tijdens een individueel kloosterverblijf krijg je een eigen kamer en alle ruimte om te lezen, mijmeren of een belangrijke levensvraag uit te pluizen.

Even kopje onder in het kloosterritme, en dan vol inspiratie en met nieuwe energie naar huis.