Over-Betuweroute

Fietsveiligheid route-informatie: houd op deze route rekening met onderstaande punten; pas je snelheid aan, houd rekening met tegenliggers en mederecreanten en ga waar nodig achter elkaar rijden.
• De route kent enkele steile dijk op- en afgangen, bijvoorbeeld bij Angeren; ook passeer je eenmal een fietssluisje (zig-zaghek).
• Tussen 14-13 (Rijkerswoerdse Plassen) is het fietspad enigszins smal, maar vooral bochtig en erg onoverzichtelijk; wees bedacht op tegenliggers!
• Tussen 01-30 is er een wat vreemd aandoend parcours; ook de aanwijzingen kunnen wat onduidelijk zijn. Je moet hier eerst even naar rechts om bij de aangegeven oversteekplaats de weg Nielant over te steken; dit is de uitvalsweg van de wijk Zilverkamp (Huissen), hier zijn regelmatig ongelukken gebeurd, vandaar deze constructie. Vervolgens steek je bij de rotonde de drukke Ingenieur Molsweg over (aanrijroute naar de snelweg/Pleyroute, hier wordt soms hard gereden!). Aan de overkant linksaf naar 30.

Toegankelijkheid: deze route is in principe geschikt voor extra brede fietsen (driewielers, bakfietsen, etc.), mits je rekening houdt met bovenstaande punten (steile dijk, zig-zaghek).

In Huissen ligt vlak bij het startpunt een Dominicanenklooster uit 1858, waar momenteel nog vier monniken leven en dat daar­naast wordt gebruikt als gastenverblijf. Het klooster zelf is van de hand van de bekende Roermondse architect Pierre Cuypers. Langs de route is te zien dat voor Huissen, Gendt, Bemmel en Lent de glastuinbouw bijzonder belangrijk is: de Over-Betuwe is het Westland van het Gelders Rivierengebied. De reden daar­voor is de aanwezigheid van voor de tuinbouw zeer geschikte grofzandige, lichte rivierkleigronden, die zijn ont­staan door de vele dijkdoorbraken in dit gebied. Een naam als Kommerdijk in de buurt van Gendt getuigt hiervan.

Iets van de route af ligt Kasteel Doornenburg met een geschiedenis van verwoesting en wederopbouw. Kijk voor achtergrondinformatie op het informatiepaneel bij de ingang. Aardig is de wandeling om het kasteel en langs een duizendjarige eik. Het kasteel was in de zestiger jaren een van de opnamelocaties voor de popu­laire televisieserie Floris.

Het Pannerdens Kanaal, dat Rijn en Waal verbindt, was oorspronkelijk bedoeld als een militaire verdedi­gingsgracht. Later kreeg het tot taak het Rijnwater zo te verdelen dat één­derde deel naar het noorden en tweederde deel naar het westen stroomde. Strategisch gelegen op het punt waar de Rijn zich splitst in Waal en kanaal, bestrijkt Fort Pannerden uit 1872 de beide waterwegen. Het beschermen van de Nieuwe Holland­se Waterlinie was hierbij het voor­naamste doel. Het fort is geheel ge­restaureerd na jarenlang gekraakt te zijn geweest en heeft nu een nieuwe functie als museum met horeca. In het eromheen gelegen natuurgebied Klompenwaard is vanuit waterhuis­houdelijk oogpunt een nevengeul aangelegd. Het gebied trekt hierdoor allerlei bijzondere (water)vogels aan.

De Gendtse Polder en de verderop gelegen Bemmelse Waard zijn in het verleden groten­deels afgegraven ten behoeve van de kleiwinning van de steenfabrie­ken. Door de afwisseling van natte en droge gebieden, ruigten en stru­welen zijn de waarden een ideaal leefgebied voor diverse vogels.
Van de kerk van Gendt ontbreekt het middenschip, dat is gesloopt in 1844. De kleine hervormde gemeen­te, die in het achterstuk naar de kerk ging, had onvoldoende geld om ook het midden te onderhou­den. De toren was het eigendom van het gemeentebestuur.

Langs de rivieren werden in de 19e eeuw zogeheten dijkmagazijnen gebouwd. Hierin werden materialen en voorraden opgeslagen die nodig waren voor het onderhoud van de dijk, zoals zandzakken, schoppen en kruiwagens. De meeste gebouwtjes zijn in de loop van de tijd verdwenen, maar enkele zijn behouden als cultureel (waterstaats)erfgoed en kregen een nieuwe functie. In het Dijkmagazijn in Bemmel is het Bezoekerscentrum van Lingewaard Natuurlijk gevestigd, een stichting voor natuureducatie. En sinds kort is het ook een informatiepunt voor de natuur en het landschap langs de Waal (www.lingewaardnatuurlijk.nl).

Bemmel was in de middel­eeuwen een heerlijkheid. De hertogen van Gelre gebruikten Kasteel De Kinkelenburg als jachtslot. De gemeente Lingewaard heeft het kasteel tegenwoordig in gebruik als trouwlocatie.

Tussen de Waal en de Bemmelse Waard ligt de Defensiedijk. De dijk maakte deel uit van de IJssellinie, een naoorlogs defensiesysteem waarbij de gebieden langs de IJssel bij een Oost-Europese dreiging onder water gezet zouden worden. De linie werd na 1963 opgeheven.

Tussen het dorp Lent en knooppunt 45 rijdt u door het nieuwe Park Lingezegen. Dit landschapspark, dat aangelegd wordt in de groene ruimte tussen Arnhem en Nijmegen, moet volgens planning in 2020 geheel gerealiseerd zijn. Meer informatie over activiteiten en de vordering van de werkzaamheden vindt u op www.parklingezegen.nl.

Strandpark Slijk-Ewijk is het resultaat van een zandafgraving die hier in het ver­leden plaatsvond. De ontstane plas is nu ingericht als recreatiepark.

Na Valburg volgt de route een poosje de Linge, het riviertje dat de Be­tuwe van water voorziet. Hoewel de in­laat bij het Pannerdens Kanaal kunst­matig is en tot voorbij Elst kaarsrecht van loop, is het de langste puur Neder­landse rivier. Bij Ochten begint de Linge voorzichtig zijn strakke lijn los te laten, om na het Amsterdam-Rijnkanaal op natuurlijke, kronkelende wijze zijn weg te vervolgen tot Gorinchem.