Smartengeld

Jaarlijks vallen er veel slachtoffers in het verkeer. Naast alle praktische gevolgen van een ongeval wordt het slachtoffer ook geconfronteerd met ongemakken in het dagelijks leven tijdens en na herstel. Wat is smartengeld? Wanneer is er recht op smartengeld, hoe wordt het berekend en hoe hoog is de vergoeding? Hieronder vindt u de antwoorden.

Wat is smartengeld?

Smartengeld is een vergoeding voor immateriële schade: leed, pijn en gederfde levensvreugde als gevolg van het letsel. De hoogte van smartengeld is niet simpel te berekenen. Het gaat namelijk om niet zichtbare schade, die moeilijk in bedragen is vast te leggen. Het bepalen van smartengeld kan een langdurig proces zijn, aangezien pas bij een medische eindsituatie (letsel is genezen of er is geen verbetering mogelijk) het smartengeld berekend wordt.

Wie heeft recht op smartengeld?

In Nederland is het alleen mogelijk om smartengeld te eisen als slachtoffer. Naasten of nabestaanden komen niet in aanmerking voor een vergoeding. Wel is het mogelijk om zogenoemde shockschade te claimen,wanneer hij of zij direct is geconfronteerd met de afschuwelijke gevolgen van het ongeval.

Wanneer hebt u recht op smartengeld?

Om smartengeld te kunnen eisen, moet aan een aantal voorwaarden worden vol­daan:

  • er moet een aansprakelijke tegenpartij zijn, dat is degene aan wiens schuld het ongeval te wijten is;

  • er moet bewijs zijn van die aansprakelijkheid;

  • er moet bewijs zijn dat de schade (het letsel) het gevolg is van het ongeval.

Bij het vaststellen van de aansprakelijkheid spelen onder meer de gemaakte verkeers­fouten een rol. Ook kan er eigen schuld zijn, bijvoorbeeld bij het niet dragen van een verplichte gordel of helm. Bij ongevallen tussen gemotori­seerd verkeer en voetgangers of fietsers kan de aansprakelijkheid anders liggen. Fietser en voetgangers worden extra beschermd in de wet. Lees meer

Wie betaalt het smartengeld?

Is uw tegenpartij een motorvoertuig, zoals een snor­fiets of een auto? Dan is hij verplicht WA-verzekerd. De WA-verzekeraar van de tegenpartij is bij aansprakelijkheid verplicht de schade te vergoeden. Is het motorvoertuig van de tegenpartij niet verzekerd, dan kan de schade worden verhaald op het Waarborgfonds Motorvoertuigen.

Is uw tegenpartij een fiet­ser of voetganger, dan kan hij of zij ook een WA-verzekering (AVP) hebben, dit is echter niet verplicht. Heeft de ongemotoriseerde tegenpartij geen WA-verzekering, dan moet u hem persoonlijk aansprakelijk stellen voor de schade.

Hoogte van het smartengeld

Bij het bepalen van de hoogte van smartengeld kijkt een deskundige naar rechterlijke uitspra­ken in concrete vergelijkbare gevallen. Eens in de drie jaar worden de belangrijkste uitspraken gebundeld in het boek ‘Smarten­geld’, een uitgave van het tijdschrift Verkeersrecht van de ANWB. Deze uitgave is bestemd voor de vakwereld: juristen van de overheid, verzekeringmaatschappijen, advocaten en letselschadebehandelaars. Het Smartengeldboek ligt ter inzage bij alle ANWB-winkels (VVV vestigingen beschikken niet over een inzage-exemplaar).

Het vaststellen van smartengeld vereist niet alleen ju­ridische, maar ook medische deskundigheid. Het is dan ook niet verstandig om zelf te onderhandelen over het smartengeld met de verzekeraar van de tegenpartij, die niet primair uw belangen behartigt. Laat u in het letselschadetraject altijd vertegenwoordigen door een deskundige. Een eerste inschatting van de succeskans ‘First Opi­ni­on’ is bij ANWB Rechtshulp altijd gratis.

Factoren die een rol spelen bij de hoogte van het smar­tengeld zijn:

  • aard en ernst van het letsel,

  • mate van geleden pijn,

  • duur van het herstel,

  • mate waarin het slachtoffer zich van zijn toestand be­wust is,

  • blijvende littekens en/of lichamelijke beper­kin­gen en de invloed hiervan op werk, studie, relaties en vrijetijdsbesteding,

  • leeftijd en geslacht.

En heel soms:

  • aard van de aansprakelijkheid (bijv. de mate van schuld bij de veroorzaker of slachtoffer)

  • vertraging bij de afwikkeling van schade.

Smartengeld in het buitenland

Ook in het buitenland hebt u recht op smartengeld. De hoogte verschilt per land. U krijgt hiermee te maken als u een slachtoffer bent van een ongeval in het buitenland.
Bij smartengeld in het buitenland denkt men vaak aan astronomisch hoge bedragen waarover soms in de media wordt ge­schreven. Dat zijn veelal bedragen die in de Verenigde Staten door de rechter zijn toegewezen. De vergoeding in die zaken zijn vaak een vergoeding van alle scha­des, dus ook het verlies aan inkomsten en de soms torenhoge advocaatkosten. In Nederland wordt het smartengeld als een aparte schade toegewezen. Letselschade en smartengeld worden apart bepaald. Dit heeft twee schadevergoedingen tot resultaat.

Rechtshulpwijzer Smartengeld

ANWB Verkeersslachtofferlijn 088 269 77 66

(ook voor niet leden)

Gewond bij een aanrijding in Nederland? Twijfelt u of u uw schade kunt verhalen? Leg voor een gratis 'first opinion' uw zaak voor aan de ANWB. U hoeft geen ANWB-lid te zijn.

Bel op werkdagen van 9.00 tot 17.00 uur met ANWB Verkeersslachtofferlijn, op telefoonnummer 088 269 77 66. Bij spoedgevallen zelfs dag en nacht bereikbaar.
U kunt ook mailen: vsl@anwb.nl. Zet uw telefoonnummer erbij, dan belt een deskundig medewerker u terug.

Bij de Verkeersslachtofferlijn zijn tevens gratis Rechtshulpwijzers op te vragen over letselschade, smartengeld, aansprakelijkheid en wat de ANWB voor u kan doen.