Peultjes en Paksoi uit Salland

Nederland, Overijssel, Deventer

Deze afwisselende Sallandse route voert nu eens door bos, dan weer langs weiland, met hier en daar een landhuis of een rietgedekte monumentale boerderij. Het is landelijkheid troef. Een paard briest in de wei, herkauwende koeien liggen zij aan zij in het gras en vanuit de sloten klinkt uitbundig kikkergekwaak. De intermezzo’s bij biologische groentetelers maken het áf. De varkens wroeten heerlijk in de modder, terwijl de Sallandse piepers de grond uitvliegen. En het appelvliersapje smaakt verrassend lekker. Hoe verbouwen de biologische boeren hun peultjes, snijbiet en rabarber? Ze vertellen graag alle ins en outs.

Van parkeerplaats naar bushalte: Loop naar achterzijde winkelcentrum Flora – aan andere kant Holterweg – naar bushalte Wkc Colmschate en neem lijn 6 naar halte Bonenkamp.

Vanaf bushalte Bonenkamp (startpunt): Somervaart uitlopen in noordelijke richting tot aan provinciale weg, Holterweg. Daar rechtsaf. Voorbij huisnr 120 eerste pad rechtsaf, bos-pad. Op splitsing rechtdoor. Verharde weg oversteken. Aan eind pad linksaf. Op verharde weg rechtsaf. Deze uitlopen (links aanhouden) tot Hoeve De Haverkamp.

Op erf van Hoeve Haverkamp rechtsaf, tussen de eiken door naar weg achter boerderij. Einde weg linksaf. Bij derde boerderij linksaf langs huisnr 2, langs landhuis en koetshuis. Op splitsing rechts aanhouden. Op provinciale weg rechtsaf, Holterweg. Na 100 m linksaf, Aarninksweg. Bij boerderij die in scherpe bocht naar rechts ligt, linksaf slaan, Spikvoordenweg, even later onverhard. Aan het eind weg oversteken en over fietspad rechtsaf, Coddendijk. Eerste weg linksaf, Brandkoeleweg, onverhard. Einde pad weg oversteken en over fietspad linksaf, Oerdijk. Meteen weer rechtsaf, Schooldijk.

Links aanhouden, via brug over de Soestwetering en linksaf, Zandbelterweg. Eerste weg linksaf, Zandbeltermolenweg. Deze blijven volgen (links aanhouden). Einde weg overste-ken en rechtsaf, fietspad, Spanjaardsdijk. Na 500 m ligt De Heihoeve aan rechterzijde. Vanaf erf weg oversteken en rechtsaf, fietspad volgen. Bij P-22076 rechtsaf, Butersdijk, onverhard. Na ruim 1 km op tweede kruising rechtsaf, Kalverbeltsweg. Einde linksaf, Koerkampsweg. Einde rechtsaf, fietspad langs Bathmenseweg (geen naambordje).

Na 200 m, aan rand van Lettele, linksaf, Sportweg. Rechtdoor over onverharde weg. Bij driesprong met boomstamversperringen rechtsaf. Einde pad rechtsaf, pad volgen tot openbare weg. Deze oversteken en rechtsaf, fietspad. Even later bij open plek met informatiebord linksaf. Nog vóór informatiebord linksaf, bospad, langs De Slenk. Einde pad (op kruising met ander onverhard pad) rechtsaf. Einde pad rechtsaf. Eerste pad linksaf. Einde pad rechtsaf. Eerste pad linksaf. Einde pad rechtsaf, eerste pad linksaf. Links aanhouden. Einde pad rechtsaf. Op kruising eerst openbare weg oversteken, even doorlopen tot fietspad, en dan linksaf, Linde.

Doorlopen tot kruising bij tankstation. Rechtdoor weg oversteken, doodlopende onverharde weg met fietspad. Einde linksaf, Oude Molenweg. Na 150 m rechtsaf, Willeminksweg. Op eerste splitsing linksaf, zandweg met fietspad. Op kruising rechtsaf. Camping passeren, weg wordt verhard. Op splitsing rechtsaf, Traasterdijk. In Bathmen linksaf, Koekendijk. Op eerste kruising na spoor rechtsaf, Dorpsstraat. Linksaf, Kerkplein. Vóór kerk rechtsaf en om kerk heenlopen. Bij Brink de straat oversteken, tegelpad langs Brink. Op vijfsprong rechtdoor, Gorsselseweg. Bushalte ’t Dijkhuis ligt 250 m verder.

Hoeve De Haverkamp, een biologisch groenteteeltbedrijf, is gevestigd in een oude boerderij op het prachtige oude Landgoed De Bannink. Naast gangbare groenten als ijsbergsla, paksoi, raapstelen en sperziebonen telen eigenaars Jopie Duijnhouwer en Heleen Hennink een aantal oude groenterassen zoals aardperen, oude sperziebonen en Sallandse piepers. Hun trots is de kruidentuin met onder andere verschillende muntsoorten (zoals de heftige ‘King’-pepermunt), mierikswortel, bonenkruid, koriander, basilicum, tijm, oregano en diverse saliesoorten.

Van meet af aan boeren Jopie en Heleen biologisch. ‘Landbouw met zorg voor je product én voor je omgeving; zo omschrijf je ‘bio’ op zijn best’, vertelt Heleen. Vóór ze ‘bio’ gingen, studeerden ze allebei tropische landbouwkunde. Een studie die hen naar landen bracht als Rwanda, Nepal en Kameroen. Jopie: ‘Tijdens het laatste contract in Nepal kregen we de papieren toegestuurd met de mededeling dat we hier op Landgoed De Bannink een stuk grond konden pachten. Er zaten toen nog drie freules. Het rijtje boerderijen waarvan de Haverkamp er één is, wordt al in 1399 genoemd en een aantal van de hoeven heeft nog steeds de originele beige-groene luiken.’

De verse kruiden en groenten zijn verkrijgbaar in de boerderijwinkel (met klein terras), naast verschillende oude fruitrassen en verse sappen van een naburige hobbyteler. Vraag vooral naar de Zwijndrechtse wijnperen!

Voor wie wil, nemen Heleen en Jopie als het even kan tijd om alles te vertellen over hun graan- en groenteteelt. Bel ze gerust vooraf op hun 06-nummer. En even pauzeren met een lekker appelvlier- of appelperensapje uit de winkel is ook een aanlokkelijk idee.

Er heerst een gezellige bedrijvigheid rond de honderd jaar oude, biologische zorgboerderij De Heihoeve. De varkensstal wordt uitgemest, een ander brengt net een paar kratten vol knisperverse andijvie naar binnen en een landbouwmachine krijgt net een grote servicebeurt.

‘Kom verder’, gebaart de bedrijfsleider Tonnie Kloosterboer, ‘of neuzen jullie liever eerst wat rond? Kijken mag altijd, we willen graag laten zien wat we doen.’

Wie zich laat rondleiden over het uitgestrekte terrein, komt ogen en oren tekort. En, rondkijken bij De Heihoeve stemt vrolijk. Sierkippen, geiten, schapen, koeien, varkens, konijnen en het paard scharrelen, rennen, springen en wroeten zoals ze dat het liefste doen. Alle dieren hebben de ruimte op dit ecologische land- en tuinbouwbedrijf. Naast de blije beestenbende draait het om groente en kruiden. Op een groot veld staan de gewassen in keurige rijen, de zaaidatum op witte bordjes ervóór. Je ziet de broccoli, andijvie, prei en ijsbergsla groeien met de seizoenen. Maar ook de worteltjes, snijbiet, peultjes, raapstelen en rabarber – bijna te veel om op te noemen – doen het goed. ‘Als je groente mee wilt nemen, oogsten ze het waar je bijstaat’, vertelt Tonnie. Verser kun je het niet krijgen, toch?’ 

Net iets buiten de route ligt Zuivelboerderij ’n Aanvang. Maak een wandeling over de koepromenade en je krijgt een aardig beeld van het dagritme van een koe. Waar liggen ze, wanneer gaan ze naar de wei, wat eten en drinken ze zoal? Je zult zien dat ze min of meer hun eigen dag indelen, op het tijdstip van het melken na. In de winkel zijn ambachtelijke zuivel- en streekproducten te koop.

Bij het beheer van voormalig beekdal en beschermd natuurmonument De Slenk komt heel wat kijken. Een legertje vrijwilligers zet zich, onder coördinatie van Landschap Overijssel, vol verve in. Terugkerend programmapunt op de jaaragenda is het selectieve maaien, waarbij telkens een deel wordt overgeslagen. Zo kunnen zeldzame insecten overwinteren. Zonder alle vrijwillige ijver zou de aardbeivlinder er bijvoorbeeld niet meer hebben rondgevlogen.