Uitslag Nationaal Kampioen Verkeersexamen

Kampioen september 2015

Je bent gezakt! Die boodschap kregen 10.537 Kampioen-lezers na het maken van het Kampioen Nationaal Verkeersexamen. Maar liefst 78% van de deelnemers maakte té veel fouten. Kennen we de verkeersregels echt zo slecht?

Oké, er zaten wat instinkers tussen. Zoals het plaatje van de politieagent met z‘n arm naar rechts. Moet je dan stoppen, rechtsaf slaan of richting aangeven? Op die vraag wisten slechts 4 van de 10 deelnemers het juiste antwoord. Ook vragen over een brommobiel, richting aangeven op een rotonde en de markering van een 100 km-weg gingen duizenden deelnemers boven de pet. Kortom: vooral nieuwe regels zijn lastig.

Gezakt!

Schokkende uitkomst: 78% van de Nederlandse autorijders zou waarschijnlijk zakken als ze een theorie-examen zonder voorbereiding moeten maken. Zij kennen de verkeersregels simpelweg te slecht. Wel deden mannen (28% geslaagd) het opmerkelijk beter dan vrouwen (16% geslaagd). Ook veelrijders en autoforensen scoren hoger dan gemiddeld. En hoe langer het rijbewijs, hoe beter de kennis? Dat niet. Het is precies andersom. Hoe eerder het rijbewijs behaald, hoe slechter de score. Van de deelnemers die hun roze briefje haalden vóór 1960, slaagde slechts 16%. Niet zo vreemd eigenlijk. Want wie had in de jaren ’50 gehoord van spitsstroken, brommobielen of matrixborden?

Wie weet het wel?

Jongere automobilisten hebben die regels wel moeten leren. Ook ligt het theorie-examen nog vers in hun geheugens. De groep van 25 tot 34-jarigen scoorde dan ook het best. ‘Toch betekent dat zeker niet dat oudere weggebruikers slechtere chauffeurs zijn,’ zegt Ton Hendriks, verkeersdeskundige bij de ANWB. ‘Volgens de statistieken zijn ze minder vaak betrokken bij ongevallen. Zij passen hun rijstijl aan en rijden voorzichtiger. Rijervaring speelt natuurlijk ook een grote rol.’ Willem Vlakveld van SWOV (Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid) voegt toe: ‘Theoriekennis zegt niets over de rijvaardigheid. Juist beginnende bestuurders hebben een groter risico op ongevallen.’ Dat niet iedere automobilist kennis heeft over brommobielen en aanwijzingen van agenten is begrijpelijk. Zorgwekkender is dat ook alledaagse regels en borden voor veel mensen onbekend of onduidelijk zijn. Zo was een vraag over een doodgewoon inhaalverbodsbord te lastig voor 46% van de deelnemers. De markering van een 100 km-weg bleek voor 33% een onbekend fenomeen. Zelfs de veel gebruikte ‘6 – 19h’-aanduiding op een snelheidsbord was onduidelijk voor 1 op de 5 automobilisten. Zij hebben geen idee hoe hard ze daar na zeven uur ’s avonds mogen rijden. Verontrustend, vindt Dick Wiese (landelijke politie). ‘Want wat pas echt gevaarlijk is: mensen die zich niet aan de snelheid houden. En dan ook te langzaam rijden. Dat wekt agressie op bij andere weggebruikers. Zo ontstaan weer veel ongelukken.’

Betere voorlichting

Ondanks het gebrek aan kennis van de verkeersregels zien de experts geen heil in een verplicht herexamen. Wat dan wel? Ton Hendriks (ANWB) gelooft vooral in betere voorlichting. ‘Wie zo veilig mogelijk de weg op wil, zou eigenlijk regelmatig bijscholing moeten krijgen. Daarom besteedt ook de Kampioen de komende tijd meer aandacht aan nieuwe regels en borden.’ Willem Vlakveld (SWOV) sluit zich daarbij aan: ‘Natuurlijk is het beter om de regels goed te kennen. Goede voorlichting vinden wij belangrijk, en die verantwoordelijkheid ligt bij de makers van de regels.’ 

Het Nationaal Kampioen Verkeersexamen werd uitgevoerd in mei en juni 2015. 13.500 respondenten deden mee. De resultaten geven een representatief beeld voor de Nederlandse bevolking van 18 jaar en ouder op geslacht, leeftijd, opleidingsniveau en woongebied. Alle percentages zijn statistisch significant. Het Kampioen Nationaal Verkeersexamen is niet gelijk aan het officiële CBR-examen: ons examen telt minder vragen, maar in verhouding moet je evenveel vragen goed beantwoorden om te slagen. Er werden vragen gesteld die ook op een CBR-examen gesteld kunnen worden.

Spijker je kennis bij!

De ANWB wil haar steentje bijdragen aan het bijspijkeren van de kennis van Nederlandse automobilisten over verkeersregels. Twee mogelijkheden...

1 Bekijk hier een overzicht van de belangrijkste nieuwe regels.

2 Een cursus volgen over de nieuwste regels? Ga naar anwbtheoriecentrum.nl/kampioen. Daar kun je online verkeerstesten maken met filmpjes, plaatjes en uitleg. ANWB-leden betalen € 4,50.

Discussie: verplicht herexamen, ja of nee?

78% zakte voor het Nationaal Kampioen Verkeersexamen.

Moet een herexamen niet verplicht worden?

‘Nee: een verplicht herexamen zou ontzettend veel geld en moeite kosten’

Wie: Hans de Leeuw, Ministerie van Infrastructuur & Veiligheid
‘Het is logisch dat er slechter wordt gescoord op deze test dan bij het reguliere CBR-examen. Voor een normaal CBR theorie-examen bereidt men zich voor, dat is hier niet gebeurd. Er is ook nooit aangetoond dat gebrek aan theoretische verkeerskennis de oorzaak is van verkeersongelukken. Ik maak me dus geen al te grote zorgen over deze resultaten. Een eventueel verplicht herexamen vinden we dan ook niet nodig. Dat zou ontzettend veel geld en moeite kosten. Wat we wel toejuichen: als mensen zich via testjes op internet af en toe bijspijkeren.’

‘Nee: een verplichte opfriscursus zal weinig opleveren’

Wie: Willem Vlakveld, SWOV (Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid)
‘Het is niet zo vreemd dat verkeersregels die weinig worden toegepast daarna weer worden vergeten. Als je nooit kinderen vervoert, dan zul je niet precies weten wat daar de regels voor zijn. Wij denken dat een verplichte opfriscursus weinig zal opleveren. In Noorwegen was men enige tijd geleden verplicht om elke 10 jaar opnieuw theorie-examen te doen. Toen die ‘renewal test’ werd afgeschaft, bleek dat geen gevolgen te hebben voor de verkeersonveiligheid.’

‘Nee: je hoeft niet 100% kennis van de regelgeving te hebben’

Wie: Dick Wiese, Verkeershandhaving van de landelijke politie
‘Als er ongelukken gebeuren, komt dat bijna nooit omdat mensen de regels niet goed kennen. Rijvaardig zijn betekent dus heel iets anders dan 100 procent kennis van de regelgeving. Een verplicht herexamen ben ik geen voorstander van. Toetsen lijkt me administratief een heel gedoe. Meer voorlichting geven zou wel handig zijn. Zo vraag ik me wel eens af of mensen nieuwe verkeersborden wel snappen. De ANWB of Rijkswaterstaat kunnen daarin een mooie rol spelen.’

‘Dat is niet aan ons’

Wie: Irene Heldens, CBR (Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen):
‘Alle extra initiatieven om kennis over de verkeersregels bij te spijkeren vinden we een goed idee. Maar het is niet aan ons om een mening te hebben over wel of niet een verplicht herexamen. Wij gaan als exameninstituut nou eenmaal niet over de uitwerking van dit soort initiatieven. Wat we wel vinden: als je slaagt voor je rijbewijs is dat voor heel je leven. In het belang van je eigen veiligheid en die van andere weggebruikers moet je er voor zorgen dat je je kennis op peil houdt. Een goede actuele kennis van de regels hoort daarbij, want er verandert veel in het verkeer.’

‘Nee: eerst helpen door meer informatie geven’

Wie: Ton Hendriks, verkeerskundige bij de ANWB
‘Je bent niet gelijk een gevaar op de weg als je verkeersborden niet kent. Als je bijvoorbeeld niet zeker weet of je bij een bord mag parkeren, kun je daar je gedrag op aanpassen. Dat mensen slecht op de hoogte zijn van de verkeersregels komt ook omdat we ze niet voldoende helpen: we gaan ervan uit dat mensen zichzelf bijscholen, maar wie doet dat nou? Daar zouden we meer ons best voor moeten doen. Bijvoorbeeld een folder met de nieuwe verkeersregels meegeven op het moment dat ze na tien jaar hun nieuwe rijbewijs ophalen. Laten we mensen eerst voluit de mogelijkheid bieden om de nieuwe regels te leren kennen, voordat we zomaar een herexamen gaan houden.’