Droombestemming Malawi

Toeristen zie je nauwelijks in armste land van Afrika, dat tussen Mozambique, Zimbabwe en Zambia ligt ingeklemd. “Dat betekent dat je het helemaal voor jezelf hebt, samen met 18 miljoen breed lachende inwoners. Want Malawi smacht ernaar om ontdekt te worden!”, aldus Frits Meyst die voor anwb.nl/vakantie het onbekende land bezocht.

De middag is al ver gevorderd als we het vliegveld van Lilongwe, de hoofdstad van Malawi, verlaten. Na het passeren van het presidentieel paleis verandert de weg al snel in een zanderig stuiterpad. Net als ik denk dat de chauffeur verdwaald is, rijden we door de poort van de Kumbali Lodge. De lodge ligt op het terrein van de zuivelboerderij van twee geëmigreerde Zuid-Afrikanen en is een oase van rust. Kleine huisjes met rieten daken rond een groen gazon, met als middelpunt een zwembad. "Welcome in Malawi Sir" zegt een uiterst vriendelijke ober, terwijl hij breed grijnzend een koude Kuche Kuche, goudgeel met een witte schuimkraag, voor me neerzet. Popzangeres Madonna, die twee kinderen uit Malawi adopteerde, heeft hier ook geslapen, zo hoor ik.  Kan zijn, maar ik luister liever naar de krekels die de avond aankondigen, nippend aan mijn biertje.

In vuur en vlam
‘The Lake of Stars’, zo noemde ontdekkingsreiziger David Livingstone het Malawi-meer toen hij het 150 jaar geleden 'ontdekte'. En de Maleri-archipel is een tropisch juweeltje in het Lake Malawi National Park. Het derde diepste op aarde, beschermd door UNESCO, is een bron van biodiversiteit. Alleen al van de cichlids (een soort baars, maar dan fel gekleurd)  leven er 875 verschillende soorten. Ik verblijf hier in de Blue Zebra Lodge op Nankoma Island. Een bebost eilandje, zo klein dat je er in een uur omheen loopt.

Om bij mijn bungalow te komen moet ik een stukje door de bush. Waarna ik me, wiegend in de hangmat op het balkon en onder de bomen, alleen op de wereld waan, slechts bespied wordt door neushoornvogels.
Erg leuk bij deze lodge: de 'sundowner cruise', oftewel in een motorbootje de zonsondergang tegemoet. Klinkt erg simpel, maar is een topervaring! Pruttelend tussen de eilandjes, terwijl een eenzame visser in zijn boomstamkano naar huis peddelt, de zon langzaam in het meer zakt en de hemel in vuur en vlam zet.

Nijlpaarden, olifanten & prins Harry
Liwonde National Park, langs de Shire rievier, bestaat vooral uit 'bushland' en wordt  bewoond door zebra's, neushoorns, olifanten, koedoes en duizenden antilopen. De rivieroever is het territorium van visarenden, krokodillen, luipaarden, ooievaars en nijlpaarden. Vanuit de landrover spotten we beesten na beest, behalve dan tijdens de  'sunset beer break’, hoewel  zelfs toen een reisgenoot bijna op een slapende krokodil ging staan. Ik weet niet wie er harder schrok, maar de man in kwestie liep daarna niet verder dan een meter van de auto.
Het gaat goed met de olifanten in Liwonde Nationaal Park. Te goed zelfs, het wordt een beetje overbevolkt. Daarom worden er hele kuddes verhuisd naar de Majete en Nkhotakota wildreservaten, waar meer ruimte is. Prins Harry helpt hierbij, samen met een team van experts, en volgens geruchten verblijft hij nu in de Mvuu Lodge, net als wij, dus misschien gaan we Harry zien! Mvuu betekent overigens nijlpaard en als ik naar mijn luxe tent loop, waarschuwt een bordje voor loslopende hippo's. Nu heb ik gelezen dat nijlpaarden vegetariërs zijn, een soort waterkoeien, niks om te vrezen zou je denken....  Fout! Nijlpaarden zijn erg territoriaal en vreselijk bijziend, een dodelijke combinatie. Het zijn de grootste killers van mensen in Afrika!
Veilig in een bootje komen we toch vrij dichtbij hele kuddes die tevreden knorrend in het water liggen te bubbelen. We zien enkel ogen en neusgaten. Dan begint het bos op de oever te kraken. Bomen schudden. "Olifanten", fluistert de gids. Eerst komt een oude grijsaard drinken, dan volgt de rest van de familie. De volwassenen plunderen de bomen terwijl de tieners luid trompetterend met elkaar spelen. We kijken ademloos toe en vergeten Harry.

Buiten gebeurt het!
Letterlijk veel stof opwaaiend rijden we met ons busje dwars door een voetbalwedstrijd, maar zowel toeschouwers als spelers kijken daar niet meer van op. Ze spelen voor de school op het dorpsplein. Vrijwel overal in Malawi speelt het leven zich vooral in de open lucht af. Vrouwen halen water bij de bron, vaak onder een grote baobab. Kleding koop je op de markt en de kleermaker werkt voor zijn huis. Ook op school zitten hier de meeste kinderen buiten. Met enkele reisgenoten deel ik pennen en schriften uit, spullen die hier schaars zijn. "Op deze school  zitten 2100 kinderen," vertelt het schoolhoofd, "slechts de helft daarvan past in de lokalen."
Ik vraag hem hoe het dan gaat als het regent. Zijn praktische antwoord luidt: "Als het regent dan krijgt de ene helft ’s morgens les en de andere helft 's middags." Overigens, hoe arm ze ook zijn, het valt me op dat de Malawiërs veel lachen.

Mountainbiken Malawi style
Ten oosten van de stad Blantyre ligt de 3000 meter hoge Mulanje, en onderaan die berg staat David,  gids van Trek Mulanje, voor ons in de startblokken, samen met vier mountainbikes uit de tijd dat de walkman net was uitgevonden. Ik begin aan de klim, maar al gauw blijkt dat de versnelling vast zit en ik verlies even… nou ja,  al snel laat ik de fiets achter voor de bezemwagen en ga ik te voet ik verder. Al snel tref ik reisgenoot Leo mopperend naast zijn fiets aan en niet veel later lopen we alle vier langzaam de berg op. Doel: de Likhubula waterval. Af en toe zien we door het ritselende groen dat de hoge rotsen van de Mulanje dichterbij komen en dan staan we uiteindelijk, druipend van het zweet, bij de waterval. Betoverend mooi, echt waar. En Leo roept verrukt: ‘Er kan gezwommen worden!’

Majete Wildlife Reserve
In het zuidelijkste puntje van het land ligt Majete, een van de vijf nationale parken die Malawi rijk is. En hier zitten we ’s avonds rond het vuur, samen met Dave Westbrook, general manager van de Mkulumadzi Lodge. “Hé, wat is dat?” Onder ons, ergens bij de rivier, horen we takken kraken. “Olifanten", bromt Dave,  als hij onze verontruste blikken ziet. Hij vertelt dat hij ooit park ranger was, in de tijd dat de olifanten zich vermenigvuldigden als konijnen. "Vroeger hadden ze veel ruimte, in heel Afrika, maar tegenwoordig is hun habitat ingeperkt, omdat de mens steeds meer ruimte nodig heeft. En als je teveel olifanten in een gebied hebt, raakt het voedsel op en dan gaan ze bomen vellen om te overleven. Voor je het weet is je hele natuurgebied aan gort."
De Mkulumadzi lodge ligt op een fantastische plek, uitkijkend over de Shire rivie, in een wildernis van 70.000 hectare bushland savanne, een mix van grasland en dichte bebossing. Overal om ons heen zit wild, van krokodillen in de rivier, tot neushoorns in het bos. Er staan geen hekken om de lodge, reden waarom ik vanavond  door een bewapende ober naar bed wordt gebracht.

“Verse leeuwenpoep!”
Voor dag en dauw zit ik de volgende ochtend in de landcruiser.  We gaan op safari met de gidsen Eric en Chris. ‘Het is nog niet zo lang geleden dat hier de eerste leeuwen zijn uitgezet. Misschien gaan we ze zien", zegt Eric. Misschien ook niet, maar het zicht op de rivier, de nevelflarden en de opkomende zon maken, in combinatie met de  verrukkelijke mok koffie,  de vroege start nu al geslaagd. “Hóó!’’
Chris trapt op de rem en kijkt verheugd naar de grond: "Verse leeuwenpoep! Ze zijn  in de buurt” We turen naar het ondoordringbare bos voor ons en zien…. niks. Ja, Malawi kan zonder te jokken zeggen dat je ook hier de 'Big Five’ - de  verzamelnaam voor het grote wild: olifant, neushoorn, leeuw, luipaard en buffel – kunt zien, maar voor 100% zekerheid daarop moet je in Tanzania, Kenia of Zuid Afrika zijn. Maar kom je voor de sfeer, veiligheid en het onbekende, dan is Malawi het helemaal.

Ongerept Afrika
Onder de bergen golven de groene heuvels van het Thyolo-district, een perfecte habitat voor theeplantages. Sinds 1964 bestaat Malawi als onafhankelijk land, daarvoor was het Brits Centraal Afrika, een kolonie,  en de geschiedenis van Huntingdon House, het huis op de plantage waar we nu zijn, gaat zelfs terug naar 1874.
Robert Kay, Chip voor vrienden, leidt ons trots rond over zijn Satemwa Tea Estate. Zijn vader kocht de plantage in 1920 en nu zwaait Chip, ruim tachtig jaar oud, nog steeds de scepter. Met passie vertelt hij over de thee en zijn respect voor de mensen die op de plantage werken. Het gaat niet zo goed met de theebranche, zo horen we, maar toch hoopt Chip dat zijn zoon de plantage voort kan zetten. Huntingdon House, het koloniale familiehuis, bestaat uit vijf ruime kamers en wordt omgeven door goed bijgehouden tuinen. Stenen bogen, open haarden, hemelbedden, lederen chesterfields en Engels theeservies wachten hier op je komst.
Chip: “Malawi is het warme hart van Afrika. En vrij onbekend bij toeristen  Maar wie nog ongerept Afrika wil zien, moet dus hier zijn.”
Roerend in onze thee, knikken we allemaal bevestigend.

Praktische info

Informatie over bestemmingen en activiteiten in Malawi

Hoe naar Malawi?

Ethiopian Airlines vliegt dagelijks vanaf Brussel Zaventem op de hoofdstad Lilongwe en op Blantyre. Check voor prijzen en beschikbaarheid op: Ethiopian Airlines.

4 x Luxe lodges

Kumbali Lodge | www.kumbalilodge.com
Blue Zebra Lodge | www.bluezebra.mw
Mkulumadzi Lodge | Majete Wildlife Reserve
Satemwa Tea Estate | www.huntingdon-malawi.com