Bezienswaardigheden Londen

11 highlights

Eigenlijk doen we de stad onrecht door het bij 11 hoogtepunten te laten (we hebben er dan ook stiekem een paar bij gesmokkeld), maar je moet ergens beginnen. Er zit maar één ding op: steeds weer terug blijven komen.

Je zou denken dat hij eeuwenoud is, maar Londens Tower Bridge stamt uit 1894. Dat het ontwerp veel ouder oogt, komt doordat de brug niet te schril mocht afsteken tegen de nabijgelegen Tower og London. De stenen en granieten buitenkant is slechts façade: eigenlijk is zijn de torens opgetrokken uit staal. Gedurende de eerste jaren van zijn bestaan ging de brug tientallen keren per dag open (het record staat op 64 keer in 24 uur), maar vanwege het drukke autoverkeer tegenwoordig nog maar een keer of drie.

Befaamde anekdote: in 1952 reed een dubbeldekker de brug op toen deze net open ging. De chauffeur trapte op het gas en wist zijn voertuig zo over de inmiddels een meter brede kloof te doen ‘vliegen’. Hij kreeg tien pond beloning wegens ‘heldhaftigheid’, maar menigeen vond dat de man beter een weekje op water en brood had kunnen worden gezet wegens ultieme domheid.

Een van de aardigste aspecten van het ontwerp van de Tower Bridge zijn de twee walkways die op een hoogte van 42 meter een mooi uitzicht bieden op de stad. Gedurende het grootste deel van de 20ste eeuw waren ze gesloten, omdat ze iets te populair waren bij prostituees en zelfmoordenaars. Dikke ramen maken zelfmoord tegenwoordig onmogelijk en naar meisjes van plezier hebben wij tijdens ons bezoek vergeefs uitgekeken.

De Tower Bridge werd vrijwel onmiddellijk na zijn voltooiing samen het de Big Ben hét oersymbool van Londen, en dat is sindsdien zo gebleven. In 1967 kocht een rijke Amerikaan de nabijgelegen London Bridge (die nodig aan vervanging toe was), naar het gerucht wil in de veronderstelling dat hij de Tower Bridge had aangeschaft. Het ding staat nu in Lake Havasu City in Arizona.

Bestel je Tower Bridge tickets online

‘Hold the ravens in and keep the Tower from tumbling’, zong Kate Bush ooit in ‘Oh England, My Lionheart’. Misschien wel de beroemdste bewoners van dit door Willem de Veroveraar gebouwde kasteel zijn de raven. Ze zitten er al eeuwen. In de 17de eeuw wilde koning Charles II ze verwijderen omdat zijn astronoom er last van had. Maar toen hem de legende ter ore kwam dat Engeland en de Tower ten onder zou gaan als de raven het kasteel zouden verlaten, stuurde hij de astronoom naar Greenwich, om daar een nieuw Royal Observatory te bouwen. Bovendien vaardigde hij een wet uit dat er altijd minimaal zes raven in de Tower moesten wonen. En zo is het nog altijd.

Toen er tijdens de eerste maanden van de Tweede Wereldoorlog, als gevolg van stress door de bombardementen, nog maar één raaf in leven was – de legendarische Grip – greep Churchill persoonlijk in om hun aantal weer op orde te brengen.

‘Naast de zes raven die hier wegens koninklijk besluit wonen, hebben we er nog drie in reserve. Just in case’, vertelt Chris, die als Yeoman Warder werkzaam is in de Tower. ‘Om ervoor te zorgen dat ze niet wegvliegen, knippen we elke vijf weken één van hun vleugels bij.’ Net als alle anders Warders – of Beefeaters, zoals hun bijnaam luidt – is Chris oud-militair en woont hij met zijn gezin in Engelands beroemdste kasteel. ‘Het is mijn levensdroom om Raven Master te worden’, zegt hij. ‘Ik ben nu assistent-Raven Master. Het is prachtig werk om voor deze belangrijke te vogels mogen zorgen. ’s Nachts doen we ze in een kooi, want omdat ze niet kunnen vliegen zijn de raven een gemakkelijke prooi. Je zou verbaasd staat als je wist hoeveel vossen er tegenwoordig in Londen rondlopen!’.

Tickets bestellen Tower of London

Wil je van tevoren al je tickets bestellen voor de Tower of London? Dat kan heel gemakkelijk via ANWBTickets.nl!  

Bestel je Tower of London tickets online

Ooit werd vanuit deze plek een groot deel van de wereld geregeerd, want in het British Empire ging de zon nooit onder. De macht van het Britse parlement is sindsdien sterk afgenomen, maar de statigheid van dit in gotische stijl gebouwde, doch grotendeels uit de negentiende eeuw stammende gebouwencomplex is gebleven. Klassiek weetje: de naam Big Ben verwijst naar de dertien ton zware bronzen klok in de toren, niet naar de toren zelf. Het geluid van deze gigant is elk uur te horen op de BBC World Service.

Als het House of Lords (Hogerhuis) en House of Commons (Lagerhuis) met zomerreces zijn, zijn de Houses of Parliament geopend voor bezoekers. Die volgen dan een rondleiding de gelijk is aan het traject dat koningin Elizabeth aflegt tijdens de opening van het parlementaire jaar. De rondleiding voert door de Royal Gallery, waar portretten van Britse vorsten hangen en de kamer van het Hogerhuis – compleet met woolsack, de wollen zak waarop de Lord Cancellor (voorzitter) is gezeten. Vervolgens worden de Peers’ Lobby, de Central Lobby en de zaal van het Lagerhuis. Daar markeert een rode lijn de grens tussen de bankjes van de regeringspartij(en) en die van de oppositie.

Het is overigens ook mogelijk bijeenkomsten van beide Huizen bij de wonen. Je moet daarvoor bij de Nederlandse ambassade een introductiekaart ophalen. Er zijn dagelijks maar vier kaarten beschikbaar, dus vroegtijdig aanvragen is een must.

In de film Harry Potter and the Half-Blood Prince wordt hij door een groepje Voldemort-volgelingen vernietigd, maar gelukkig kan dat tegenwoordig digitaal, zodat de Londenaren hem geen dag hebben hoeven missen: de Millennium Bridge. Deze metalen voetgangersbrug werd, zoals de naam al suggereert, in 2000 geopend en verbindt sindsdien de statige St. Paul’s Cathedral met de oude energiecentrale die thans het Tate Modern huisvest. Of zoals de locals zeggen: ‘beauty and the beast’.

Ook voor de brug zelf hadden die locals trouwens een bijnaam: ‘the wobbly bridge’. En met reden, want het ding bleek na de opening flink te wiebelen. Architect Sir Norman Foster kreeg een flinke lading kritiek over zich heen, die niet afnam toen hij opmerkte dat het niet aan zijn brug lag, maar aan de manier waarop mensen er overheen liepen. Uiteindelijk werd de brug anderhalf jaar gesloten om aanpassingen te kunnen verrichten en sindsdien is het uit met het gewiebel.

De brug heeft beslist bijgedragen aan de bereikbaarheid van zowel het Tate Modern als het aanpalende Shakespeare’s Globe Theatre: een natuurgetrouwen replica van het 17de-eeuwse theatergebouw waar Shakespeare zijn kunsten als acteur en toneelschrijver vertoonde. Het is grotendeels van hout en heeft het enige rieten dak dat sinds de Grote Brand van 1666 in Londen is gebouwd. Dat dak beschermt overigens alleen de toeschouwers tegen de regen: het toneel is blootgesteld aan de open lucht. Het theaterseizoen loopt hier dan ook van mei tot september. De sfeer in het theater is intiem en de kwaliteit van de voorstelling doorgaans uitstekend. Tip: bij de kassa zijn kussens te huur. Doen! Anders je na het laatste bedrijf niet alleen de bank waarop je zit van hout.

Vooral in het weekend en de vakantieperiodes is de zuidoever van de Theems, tussen Blackfriars Bridge en Westminster Bridge, de ideale plek om te wandelen, een beetje rond te hangen of iets te drinken op een van de terrassen. Natuurlijk, het South Bank Centre en het National Theatre zijn betonnen cultuurbunkers en hebben van buiten geen enkele charme, maar het mooie is dat de Londenaren zich daar helemaal niks van aantrekken.

Zij gebruiken de oever waaraan de gebouwen zijn gelegen als plek om te musiceren, het living statue uit te hangen, jongleerkunsten te vertonen, de grootste zeepbellen ter wereld te blazen, te schaken, te skateboarden, de mensheid te bekeren, de wereld te redden, te schilderen, te bekijken en bekeken te worden. In de jaren tachtig was dit nog Cardboard City en hingen hier vooral daklozen rond, maar die tijd is voorbij.

Tot de attracties van dit stukje zuidoever behoren onder meer de OXO Tower, vernoemd naar de OXO-bouillonblokjes die hier ooit werden gemaakt, een merknaam die nog altijd in de ramen van het gebouw aanwezig is. Hier bevinden zich onder meer een bar, een prijzig Harvey Nichols-restaurant, een minder prijzige brasserie en een uitkijkplatform. Meer restaurants en cafés vind je next door in Gabriel’s Wharf.

De beroemdste attractie van de Zuidoever is tevens het nieuwste: The London Eye. Het giga-reuzenrad werd in maart 2000 geopend als onderdeel van de vele Millennium-manifestaties in Londen. Aanvankelijk was het de bedoeling dat het maar een beperkte tijd zou blijven staan, net als de Eiffeltoren ooit in Parijs, maar de attractie bleek dermate populair dat er in 2006 een lease werd verstrekt voor 25 jaar.

Wanneer je op het hoogste punt bent, kijk je van 150 meter op Londen neer en kun je – als het zicht goed is – zelfs in de verte Windsor Castle zien liggen. Een ritje met The London Eye heet officieel een ‘flight’ en duurt dertig minuten. Op drukke dagen is de tijd dat je ervoor in de rij staat helaas langer. Kaartjes tevoren reserveren op internet is dan ook een aanrader.

Omdat je vanuit The London Eye zo’n beetje alle hoogtepunten van Londen kunt zien, smokkelen we er snel even een paar bij. Achter de Houses of Parliament ligt Westminster Abbey, waar traditioneel de nieuwe Britse koning(in) wordt gekroond en ook menig koninklijk huwelijk is gesloten. Recentelijk nog tussen Willam en Kate. Verwar deze bijna duizend jaar oude abdij overigens niet met de nabijgelegen Westminster Cathedral. Die is pas een dikke honderd jaar oud, en bovendien een rooms-katholiek godshuis, niet anglicaans. De andere twee Londense kathedralen, St Paul’s – met zijn beroemde witte koepel – en Southwark, behoren wel toe aan de Church of England.

Tickets bestellen London Eye

Wil je je tickets voor de London Eye alvast van tevoren bestellen? Dat kan!

Bestel je London Eye tickets online

Nederland ligt niet op het westelijk, maar op het oostelijk halfrond. Wie het niet wil geloven moet maar naar Greenwich komen. Daar loopt – sinds hij in 1851 werd verzonnen – de beroemde nulmeridiaan die samen met de 180ste meridiaan de wereld in twee helften deelt. Dat dit ijkpunt voor alle plaatsbepalingen op aarde door zuidoost Londen loopt, heeft natuurlijk alles te maken met het feit dat Groot-Brittannië halverwege de 19de eeuw de grootste wereldmacht was.

Jaarlijks komen er vele duizenden internationale toeristen naar het Royal Observatory in Greenwich om even voor de foto in twee halfronden tegelijk te staan. En natuurlijk om te kijken hoe de tijd wordt gemaakt, want dat doen ze hier. Die tijd heet Greenwich Mean Time. Ooit werden alle tijdzones ter wereld herleid tot GMT, maar tegenwoordig wordt daarvoor de zogeheten Universal Time Coordinated (UTC) gebruikt. Ook de Britten zelf genieten nog maar vijf maanden per jaar van hun GMT. Van maart tot oktober zetten ze de klok een uur vooruit en laven zich aan langere dagen.

Greenwich is overigens veel meer dan het Royal Observatory. Het is een knus en charmant dorp-in-de-stad, waar verder onder meer het National Maritime Museum en het Old Naval College zijn te vinden: een reeks statige, barokke gebouwen waar ooit marineofficieren werden opgeleid, maar die sinds de jaren negentig een universiteit en een conservatorium huisvesten. Bewakingspersoneel heeft plaatsgemaakt voor musicerende studenten; wel zo aardig.

Bestel je Greenwich tickets online

Covent Garden, in het hartje van het West End, is een van de populairste plekken van Londen, vooral bij een jonger publiek. Zodra het weer het een beetje toelaat verrijzen hier overal terrassen. Straatmusici en andere artiesten verdringen elkaar op het plein en in de omligende straten en en soms wordt het hier zo druk dat de gelijknamige metrohalte gedeeltelijk wordt afgesloten.

Covent Garden werd in de zeventiende eeuw, als de eerste luxewijk van Londen, gebouwd rond een door de befaamde architect Inigo Jones ontworpen piazza. Eerder had zich hier een klooster  (‘convent’) bevonden, en ‘Covent’ is hiervan een verbastering. Toen in de wijk gaandeweg een markt ontstond, begon de status van Coven Garden langzaam af te nemen. De elite trok weg en koffiehuizen, kroegen en gingen begonnen de sfeer bepalen.

In de jaren zestig van de vorige eeuw werd de buurt een hippie-hangout. Tot 1974 bleef er een groente- en fruitmarkt gevestigd, die echter door het drukke verkeer steeds slechter bereikbaar  was geworden. Felle protesten voorkwamen dat de elegante markthal tegen de vlakte werd gegooid en plaats maakte voor een kantoorgebouw.

Vandaag de dag huisvest de hal talloze sfeervolle boetieks, cafés en restaurants en vallen er muzikale en andere optredens te genieten. Ook de omliggende straatjes vormen een winkelparadijs vol kleinschalige (mode)winkeltjes en horeca.

De beroemde pleinen Leicester Square en Piccadilly Circus vormen, samen met de aanpalende wijk Soho, het uitgaanshart van Londen. Piccadilly Circus huisvest, behalve het standbeeld van Nelson, onder meer de National Gallery en de National Portrait Gallery. Leicester Square telt enkele megabioscopen en natuurlijk TKTS: het kaartenstalletje waar je goedkope tickets voor het theater kunt verkrijgen. Niks geen internet hier: netjes aansluiten in de rij (boek of mobieltje met games meenemen).

Kew Gardens is niet alleen een van de belangrijkste botanische onderzoekscentra ter wereld, maar tevens een uitgestrekt en razend populair park. Londenaren mogen hier graag het stof, de uitlaatgassen en het lawaai van het stadsleven even vergeten en zich verpozen te midden van 33 duizend soorten planten, een reeks vijvers, een pagode, een verhoogde wandelroute tussen de boomtoppen en natuurlijk de nodige eet- en drinkgelegenheden.

De tuinen van Kew Gardens werden in de 18de eeuw aangelegd en verkregen al meteen de nodige faam toen kapitein Cook terugkeerde van zijn reizen door het Stille Zuidzeegebied en tal van onbekende plantensoorten met zich meebracht. De diverse, soms paleisachtige kassen die het park rijk is, verkeren niet allemaal en even goede staat van onderhoud, maar dat draagt juist bij aan de sfeer van het geheel. Dit is geen gelikt openluchtmuseum maar een kijkje in het Groot-Brittannië van vroeger: de tijd van de Victoriaanse ontdekkingsreizigers die hun leven waagden om wat zaadjes van exotische tropische planten mee te kunnen nemen naar hun mistige vaderland.

Bestel je Kew Garden tickets online

Engeland is rijk aan koninklijke optrekjes, maar Hampton Court Palace wordt algemeen als het mooiste beschouwd. Het stamt al uit 1516 en werd destijds gebouwd als woning voor kardinaal Thomas Wolsey, de rechterhand van koning Henry VIII. Wolsey was een ambitieus man die zichzelf graag verwende, en op een gegeven moment was Hampton Court een dermate riant en uitbundig paleis geworden dat zelfs Henry er jaloers op werd.

Toen de koning zijn kardinaal in een brief vroeg waarom hij zo’n majestueuze woning voor zichzelf had laten bouwen, antwoordde deze opportunistisch: ‘Om te tonen welk een nobel paleis een onderdaan zijn vorst kan aanbieden’.

De koning was niet echt onder de indruk van dit antwoord. Toen Wolsey er vervolgens niet in slaagde om Henry’s scheiding er bij de paus doorheen te krijgen (hij wilde af van zijn eerste vrouw, Katherine van Aragon, omdat ze hem geen zoon kon schenken) viel de kardinaal definitief in ongenade en nam Henry zijn intrek in Hampton Court.

Vandaag de dag doen ze er in het paleis alles aan om de sfeer ten tijde van de Tudor-dynastie te doen herleven. Wij vielen met onze neus in de boter en liepen een reïncarnatie van Henry en zijn nieuwe koningin, Anne Boleyn, tegen het lijf. Henry was net bezig aan een blijmoedige toespraak tot zijn onderdanen, waarin hij de lof zong van zijn nieuwe gemalin, en ook Anne was in een prima stemming. Maar ja, zij wist toen ook nog niet hoe het verder zou gaan...

Tickets bestellen Hampton Court

Wil je je tickets voor Hampton Court alvast van tevoren bestellen? Dat kan!

Bestel je Hampto Court tickets online

Op zoek naar een unieke stedentrip Londen?

Wist je dat je bij de ANWB je volledig verzorgde stedentrip Londen kunt boeken mét unieke, gratis extra's?

Bekijk top 10 stedentrips Londen