Top 10 wereldberoemde kunst in Nederland

Bucketlist van kunst die je gezien móét hebben

Veel Nederlandse kunstliefhebbers reizen naar Florence om het beroemde schilderij De Geboorte van Venus te zien. Naar het Louvre in Parijs voor de Mona Lisa. Naar het MoMA in New York voor Van Goghs Sterrennacht. Naar Oslo voor De Schreeuw van Edvard Munch. Maar voor wereldberoemde kunst hoef je het land niet uit. Die vind je gewoon hier op straat en in bekende en minder bekende musea. We gaan er voor het gemak van uit dat je de Nachtwacht al hebt gezien. Hoeveel van onderstaande top 10 kun je er afvinken?

1. Girl with Balloon, Banksy

Het blijft een mysterie wie de Britse kunstenaar die werkt onder het pseudoniem Banksy precies is. Wat we wel weten, is dat zijn werken overal kunnen opduiken in het straatbeeld én dat ze voor miljoenen over de toonbank gaan. Banksy maakt in zijn streetart gebruik van graffiti en een voor hem kenmerkende sjabloontechniek. Vaak is zijn werk politiek geëngageerd, vaak ook grappig. In het Moco Amsterdam, gevestigd in een statig herenhuis aan het Museumplein, hangt een van zijn beroemdste werken: Girl with Balloon. Op het schilderij staat een meisje dat reikt naar haar hartvormige ballon. De eerste versie van dit werk dook ‘op zijn Banksy’s’ op, namelijk op een brug in Londen.

Koop je tickets met korting

 

2. De Verwoeste Stad, Ossip Zadkine

Afschuw over de wreedheid van het Duitse bombardement op Rotterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. Dat is wat De verwoeste stad uitbeeldt, een iconisch kunstwerk van de Franse beeldend kunstenaar Ossip Zadkine. Dit rijksmonument is te zien op Plein 1940 aan de Leuvehaven in Rotterdam, naast het Maritiem Museum. Het beeld stelt een menselijke figuur voor zonder hart, die zijn handen opheft naar de hemel. Ontreddering in brons uitgehouwen. Door de opvallende vorm heeft het beeld onder Rotterdammers veel bijnamen gekregen, van ‘Jan met de Jatjes’ en ‘Jan Gat’ tot ‘Zadkini’ en ‘Stad zonder Hart’. 

 

3. Metamorphose III, M.C. Escher

Wat heeft het kleine Italiaanse kustplaatsje Atrani te maken met de Nederlandse kunstenaar en graficus Maurits Cornelis Escher? In Eschers werken komt dit plaatsje aan de Amalfikust meerdere malen terug. Opvallend is vooral Atrani’s kerk Collegiata di Santa Maria Maddalena, die dankzij Eschers drie Metamorphosen wereldberoemd werd. In de eerste kleine versie van het werk is de kerk namelijk het begin van een metamorfose. Vormverandering is hét grote talent van de Nederlandse kunstenaar. Het staat symbool voor de oneindigheid der dingen. In Escher in het Paleis in Den Haag wandel je om zijn beroemde houtsnede Metamorphose III heen: het werk bevindt zich op een ronde schijf met een omtrek van 7 meter. De letters ‘metamorphose’ veranderen in een illusie van driedimensionale dieren, waarvan de achtergrond weer plat wordt. Deze metamorfose herhaalt zich eindeloos.

Koop je tickets met korting

4. Zonnebloemen, Vincent van Gogh

Vincent van Gogh begon met het schilderen van bloemstillevens toen hij zin kreeg om te experimenteren met kleur. In Parijs had hij de frisse, kleurrijke schilderijen van de impressionisten gezien en dat wilde hij ook. Hij maakte vijf grote doeken van zonnebloemen in een vaas en gebruikte daarbij drie tinten geel. Met de werken wilde Van Gogh indruk maken op zijn grote voorbeeld Paul Gaugin. De Franse kunstschilder zou naar Van Goghs opgerichte kunstenaarsgemeenschap toe komen en dat was voor Van Gogh zo’n grote eer dat hij deze doeken maakte en ophing in de logeerkamer. Het indruk maken lukte – en niet alleen op Gaugin, maar ook op de rest van de wereld. De zonnebloemdoeken zonnebloemdoeken – ze hangen in het Van Gogh Museum in Amsterdam – behoren tot de bekendste schilderijen van Van Gogh en zijn wereldwijd een begrip.

 

5. Jardin d’émail, Jean Dubuffet

Je mag het aanraken en je kunt er zelfs overheen lopen: in de beeldentuin van het Kröller-Müller Museum in Otterlo staat het wereldberoemde Jardin d’émail van de Franse kunstschilder Jean Dubuffet. Het werk stelt een omheinde tuin voor, met daarin een boom en twee struiken. Het is vrij toegankelijk via een opening aan de zijkant. Het beeldhouwwerk is 600 vierkante meter groot en uitgevoerd in met glasvezel versterkt epoxy (kunsthars). Het stralende wit en de grillige zwarte lijnen contrasteren met de speciaal aangelegde tuin eromheen. Wie de beeldentuin binnenstapt, voelt zich even in een volstrekt andere wereld. Neem bij het Kröller-Müller Museum meteen even een kijkje binnen, want daar tref je een grote collectie Van Goghs.

Meisje met de parel (1665, Johannes Vermeer), Mauritshuis, Den Haag
 

6. Meisje met de parel, Johannes Vermeer

De Nederlandse kunstschilder Johannes Vermeer wordt geroemd om zijn kleurgebruik en de manier waarop hij met licht kon toveren. Dat juist Meisje met de parel gezien wordt als zijn meesterwerk, heeft misschien ook wel te maken met haar onbevangen blik en de sensuele manier waarop ze contact zoekt met de toeschouwer. De vochtige, rood aangezette lippen dragen daaraan bij. Opvallend is dat het schilderij tot 1995 bekendstond als Meisje met tulband, maar het Mauritshuis in Den Haag besloot dat Meisje met de parel een betere naam was. In 2014 bleek dat de oorbel eigenlijk helemaal geen parel kan zijn geweest: de weerkaatsing, vorm en grootte zijn te afwijkend. Toch besloot het Mauritshuis de naam niet nog eens aan te passen.

Wat doet haar blik met jou?

Koop je tickets met korting

Victory Boogie Woogie (1942-1944, Piet Mondriaan, New York), Kunstmuseum Den Haag
 

7. Victory Boogie Woogie, Piet Mondriaan

Het onvoltooide schilderij Victory Boogie Woogie van Piet Mondriaan is zijn allerlaatste werk. Het onbetwiste hoogtepunt van de Mondriaancollectie van het Kunstmuseum Den Haag brengt allerlei tegengestelde begrippen in beeld: chaos en orde, groot en klein, licht en donker, snel en langzaam, statisch en dynamisch. De dynamiek van het opengebroken netwerk van lijnen en de door elkaar dansende kleuren zouden verwijzen naar het bruisende ritme van de stad New York. In 2006 werd het werk uit zijn lijst gehaald voor onderzoek. Wat bleek: Mondriaan zou veel wijzigingen hebben aangebracht in met tape afgebakende kleinere vlakken, hij was er tot in de laatste dagen van zijn leven druk mee. Op 1 februari 1944 stierf hij. Het werk bleef onvoltooid achter.

8. Panorama Mesdag, Hendrik Willem Mesdag

In de 19de eeuw waren panorama’s een wereldwijd fenomeen: rondreizende panorama’s werden ingezet om nieuws over wat elders speelde over te brengen. Virtual reality voor we wisten dat het bestond. Panorama Mesdag is een werkelijk levensgroot schilderij van een zeegezicht vanaf Scheveningen. Je komt via een wenteltrap binnen midden in het werk, dat een omtrek heeft van 120 meter en 14 meter hoog is. Het is een hele ervaring om erin te staan en de omgeving te bekijken. Hendrik Willem Mesdag schilderde het meesterwerk in 1881, met hulp van schilders uit de Haagse School en zijn vrouw Sientje. Panorama Mesdag is het oudste panorama ter wereld dat nog bekeken kan worden op zijn oorspronkelijke locatie, namelijk bij het Seinpostduin – ten tijde van het schilderen was dit het hoogste duin van Scheveningen. Niemand minder dan Vincent van Gogh heeft staan kijken bij de opening van het panorama op 1 augustus 1881. Zijn oordeel: perfect.

Koop je tickets met korting

9. Het Joodse bruidje, Rembrandt van Rijn

Het Joodse bruidje van Rembrandt van Rijn wordt door velen beschouwd als een van de belangrijkste schilderijen van de 17de eeuw. Je ziet een man en een vrouw in een intieme omhelzing voor een wazige achtergrond. De man houdt zijn rechterhand tegen de boezem van de vrouw, zijn linkerhand rust op haar linkerschouder. De vrouw houdt met haar linkerhand de rechterhand van de man tegen haar borst, haar andere hand rust op haar onderbuik. Deze gebaren bepalen de emotionele kracht van het schilderij. Wie er staan afgebeeld is onbekend, al wordt gesuggereerd dat het de Bijbelse figuren Isaak en Rebekka voorstellen. Wie het ook zijn, Vincent van Gogh was zo onder de indruk van het werk dat hij er tien jaar van zijn leven voor over zou hebben om er veertien dagen naar te mogen kijken met niets anders te eten dan een korst droog brood. 

Koop je tickets met korting

Collectie Stedelijk Museum Alkmaar, foto Margareta Svensson
 

10. Jacob trekt bij Laban weg, Cornelis Cornelisz. Buys II

De ambachtelijke kwaliteit, het verhalende karakter en de vele sprekende details maken het schilderij Jacob trekt bij Laban weg de publiekslieveling van het Stedelijk Museum Alkmaar. Het schilderij is werkelijk een monumentaal kunstwerk van de 16de-eeuwse Alkmaarse meester Cornelis Buys II, gemaakt omstreeks 1535, en verbeeldt het verhaal van Genesis 31. Hierin wordt verteld hoe Jacob met vrouwen, kinderen en kudde zijn schoonvader Laban verlaat nadat hij jarenlang voor hem werkte zonder daar een redelijke beloning voor te krijgen. Jacob krijgt in zijn droom de raad van een engel om te vluchten naar Kanaän. Op het schilderij staan overal figuurtjes die druk gebaren of schalkse blikken werpen richting de toeschouwer. Bijzonder is ook de metaalachtige uitstraling van het werk, waardoor het lijkt alsof het verhaal niet in verf, maar in glanzend email is uitgevoerd. 

Koop je tickets met korting

Zó veel leuke musea, mét korting

Een museumbezoek verliest steeds meer zijn stoffige aura. Er is zo veel te ontdekken, van te genieten en te doen. Ook kinderen leren spelenderwijs, via speurtochten, workshops, korte films en spelletjes, over geschiedenis, moderne en oude kunst, wetenschap en natuur ... Maar ook over games, Minecraft, sport, dinosauriërs ... Het leger, de oudheid, de volkeren die de wereld bewonen. Eigenlijk kun je het zo gek niet verzinnen, of er is wel een museum aan gewijd. ANWB heeft voor veel musea tickets met korting in de aanbieding. Ook op zoek naar een leuke ochtend of middag eropuit? Even iets anders dan normaal?

Koop museumtickets met korting

Speciaal voor jou geselecteerd