Veelgestelde vragen

Auto’s die zijn uitgerust met sensoren, lokalisatie- en communicatieapparatuur kunnen steeds meer gegevens over de bestuurder verzamelen en verzenden. Daaronder valt ook informatie over het gedrag en gewoonten achter het stuur. De auto’s van morgen zijn in staat te communiceren over jouw voorkeuren tijdens het rijden, om zo de verkeersveiligheid te vergroten, de duurzaamheid te bevorderen en voor meer gemak te zorgen. Zo zendt de auto informatie om bijvoorbeeld een hulpdienst in te schakelen. De wegenwacht verschijnt vervolgens bijvoorbeeld met het juiste onderdeel en de juiste software om je auto te repareren.

Een auto die op deze manier kan communiceren (een zogenaamde ‘connected car’, met connectiviteitsfunctie) kan nog méér dan gegevens versturen dan alleen op het moment van een storing. Hij kan je al waarschuwen voordat een storing gaat plaatshebben. Maar hij is ook in staat informatie te ontvangen zodat je bijvoorbeeld je route kan aanpassen aan de verkeersomstandigheden, bijvoorbeeld bij een lange file door een verkeersongeval.

 

Wat je misschien niet weet, is welke gegevens er allemaal verzameld worden en hoe die uiteindelijk gebruikt worden. Autofabrikanten die connectiviteit aanbieden, verzamelen en verzenden doorgaans allerlei informatie over je auto waar je zelf geen weet van hebt. Die informatie kan veel zeggen over bijvoorbeeld de conditie van je auto en over je rijstijl. Het bedrijfsmodel van de autofabrikant is erop gebaseerd dat uitsluitend zijzelf zeggenschap hebben over die informatiestroom. Zo kunnen zij hun eigen geselecteerde dienstverleners inschakelen voor onderhoud en reparatie.

Wanneer je een auto met connectiviteitsfunctie aanschaft, bevat het koopcontract vaak een bepaling dat je akkoord gaat met het verzenden van je auto-gegevens naar het eigen netwerk van de fabrikant. Dat houdt het volgende in:

-     Je weet niet altijd wanneer er gegevens verzonden worden door je auto of hoe die gegevens worden gebruikt;

-    Je hebt niet altijd de mogelijkheid om ‘nee’ te zeggen wanneer het servicebeleid gewijzigd wordt. En als je niet akkoord gaat met de aangeboden voorwaarden, riskeer je dat je helemaal geen gebruik meer kunt maken van de diensten;

-    Je kunt benaderd worden voor diensten die je niet wilt;

-    Je kunt te maken krijgen met hogere reparatiekosten.

 

My Car My Data richt zich op de bewustwording van consumenten. Consumenten moeten meer weten over connectiviteit, en weten wat hun rechten zijn zodat zij voor die rechten kunnen opkomen.

•    Je dient als auto-eigenaar het recht te hebben om zelf te kiezen bij wie je diensten afneemt, om te wisselen van dienstverlener, en om te kiezen voor producten en serviceniveaus die aansluiten bij jouw behoeften.

•    Je dient het recht te hebben om te kiezen uit dienstverleners en om de gekozen dienstverlener toegang te geven tot jouw autogegevens.

Autobezitters moeten de touwtjes in handen krijgen als het om hun autogegevens gaat. Dit houdt in dat er een veilige en beveiligde open markt moet komen voor diensten die te maken hebben met de connectiviteit van auto’s. Daar komt het volgende bij kijken:

•    consumenten moeten op de hoogte worden gesteld wanneer gegevens verzonden worden; het delen van gegevens en het gebruik ervan moet gebeuren met toestemming van de consument.

•    er moet keuzevrijheid zijn in de aangeboden diensten en diensten moeten afkomstig zijn van vertrouwde dienstverleners (zoals garages, hulpdiensten etc.);

•    auto’s moeten uitgerust zijn met een open, gestandaardiseerd en beveiligd dataplatform dat toegankelijk is voor meerdere dienstverleners (zoals garages, hulpdiensten etc.).

Als jouw auto uitgerust is met een connectiviteitsfunctie, wordt je meestal gevraagd om een algemene overeenkomst te ondertekenen die de fabrikant toegang geeft tot je autogegevens. Vaak is dat gekoppeld aan nuttige opties, zoals GPS-begeleiding en gebruikmaking van hulpdiensten. Maar met de huidige regeling kan je uitsluitend gegevens naar de autofabrikant sturen of het abonnement in z’n geheel annuleren. Het is nog steeds niet duidelijk of het stopzetten van je abonnement ook inhoudt dat de auto geen gegevens meer verstuurt. In tegenstelling tot bij je mobiele telefoon krijg je geen bericht wanneer er gegevens verzameld en verzonden worden.

De wetgeving inzake gegevensbescherming bevat bepaalde regels voor het verwerken van gegevens en enkele regels voor het verwerken van persoonsgebonden gegevens, om zo de rechten van burgers te beschermen.

Aangezien alleen autofabrikanten directe toegang hebben tot de autogegevens moeten andere dienstverleners de fabrikant betalen om toegang te krijgen. Of zij moeten zelf diensten ontwikkelen voor elk afzonderlijk automerk. Dat brengt hogere ontwikkelingskosten met zich mee.

Consumenten kunnen dus niet zelf te bepalen wie welke gegevens ziet. En ook voor wat betreft prijsstelling zijn ze overgeleverd aan de grillen van de autofabrikanten.

Ook al zijn gebruikers wellicht niet huiverig meer voor het delen van gegevens, de ANWB vindt dat ze er optimaal profijt van zouden moeten hebben. Door diverse dienstverleners te laten concurreren, zodat de connectiviteit van een auto meerwaarde krijgt, zetten we aan tot technische vernieuwingen en zorgen we ervoor dat bestuurders vrij kunnen kiezen welke toepassing ze willen, zolang de auto in hun bezit i. En zij moeten ook de mogelijkheid krijgen diensten weer op te kunnen opzeggen. Nu heeft de autofabrikant alle kaarten in handen en kan één enkele dienstverlener bepalen welke diensten aangeboden worden en tegen welke prijs.

Uiterlijk in 2018 zullen alle nieuwe auto’s uitgerust zijn met eCall, een systeem dat automatisch hulp inroept bij een ongeval. Diezelfde technologie zou gebruikt kunnen worden voor het aanbieden van andere connectiviteitsdiensten. Uiterlijk in 2017 moet de Europese Commissie bepalen of dit communicatiesysteem beveiligd en gesloten wordt, waarbij alleen fabrikanten er zeggenschap over hebben. Of dat het beveiligd en open wordt, met de mogelijkheid van toegang voor vele dienstverleners.

My Car My Data is een campagne van de FIA, een consumentenorganisatie gevestigd in Brussel. De FIA is van mening dat de gegevens over jouw mobiliteitsgewoonten alleen toegankelijk mogen zijn wanneer jij daar zelf volledig van op de hoogte bent. Jij moet degene zijn die bepaalt of jouw auto-gegevens gedeeld mogen worden en met wie.

De FIA vertegenwoordigt 111 auto- en touringclubs die samen 38 miljoen leden telt, verdeeld over Europa, het Midden-Oosten en Afrika. De FIA behartigt de belangen van deze leden als automobilist, reiziger met het openbaar vervoer, voetganger en toerist. Het voornaamste doel van de FIA is te zorgen voor veilige, betaalbare, duurzame en efficiënte mobiliteit.